پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری

word
225
14 MB
30111
1390
کارشناسی ارشد
قیمت: ۲۹,۲۵۰ تومان
دانلود فایل
  • خلاصه
  • فهرست و منابع
  • خلاصه پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری

    پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد (      ( M.A

    رشته : جغرافیا و برنامه ریزی شهری

    چکیده:

    همانطور که می دانیم با افزایش چشمگیر جمعیت و توسعه مدرن و صنعتی شدن شهرها، مشکلات افراد بیشتر، که در کنار این مشکلات مسئله فراغت افراد مطرح شد با توجه به کمبود امکانات فراغتی در جامعه ما باعث شد دست اندرکاران و برنامه ریزان شهری را به فکر انداخت تا به منظور غلبه بر این مشکل راهکارهایی را ارئه کنند که یکی از این راهکارها برای غلبه بر چنین مشکلاتی،استفاده از منابع فراوان و غنی بود که باعث جذب گردشگر شود تا بتواند حضوری فعالانه داشته و در رقابت با کشورهای دیگر در این عرصه سهمی شایسته و درخور داشته باشند.

    البته کشور ایران با توجه به پیشینه تاریخی گرانبها و موقعیت جغرافیایی خود دارای ظرفیتهای فرهنگی و تاریخی زیادی برای رسیدن به توسعه در زمینه گردشگری می باشد. که برای رسیدن به این اهداف نیاز به تأمین زیرساختهای مناسب، مدیریت بهینه و همکاری دستگاههای ذیربط می باشد تا جامعه ایران بتواند با توجه به ضعف هایی که در این زمینه ها دارد موفق بشود.

    بنابراین نباید این مسائل را از برنامه ریزی شهری جدا بدانیم. از بعد اقتصادی، گردشگری به عنوان یکی از عوامل بهبود و رشد اقتصادی است. زیرا با فراهم کردن زیرساخت ها در این زمینه باعث ایجاد اشتغال، درآمدزایی، ارزش افزوده منابع محیط می شود. که گردشگری نه تنها از لحاظ اقتصادی بلکه از لحاظ ارائه خدمات و همچنین از بعد فرهنگی تأثیرات بسیار مهمی دارد. زیرا باعث اثبات ارزشهای فرهنگی جوامع، معرفی ارزشهای بومی منطقه و گشودن جوامع بر روی مردم جوامع خارجی و توسعه ظرفیتهای مناطق
    می شود که به همین دلیل است که نباید مقوله گردشگری را از برنامه ریزی شهری جدا بدانیم.

    بافت قدیمی نیز به عنوان یکی از قطبهای گردشگری در شهر سمنان نیازمند توجه و امکان نظر بیشتر بوده تا در گردشگری به نحو مطلوب ایفای نقش نمایند.

    که در این راستا فرضیات تحقیق به شرح ذیل تنظیم شده است:

    الف) به نظر می رسد شناخت ظرفیتهای توریستی عناصر و اجزای فرهنگی بافت قدیم(تبلیغات کارا)
    می تواند نقش مؤثری در توسعه گردشگری منطقه مورد مطالعه داشته باشد.

    ج) به نظر می رسد سرمایه گذاری مناسب (در راستای تأسیسات وتجهیزات زیربنایی) ­می تواند نقش مؤثری در توسعه گردشگری شهر سمنان ایفا نماید.

    در این پژوهش سعی شده تا در کنار مطالعات کتابخانه ای و برداشت های میدانی و استفاده از آمار و اطلاعات سازمان های مختلف و همچنین مقالات و تحقیقات مختلف و در نهایت تجزیه و تحلیل با استفاه از مدلSWOT دیدگاه جامع تری نسبت به مقوله گردشگری کسب گردد. که در این موضوع با توجه به تجزیه و تحلیل اطلاعات و آگاهی از مشکلات راهکارهایی جهت بر طرف کردن آنها ارائه شده که هر چند برنامه و راهکار به تنهایی نمی تواند باعث حل فوری مشکلات باشد.

    اما با توجه به برنامه ریزی در این مقوله به خصوص تفکیک نکردن آن از موضوع برنامه ریزی شهری می توان گاهی در جهت کم کردن مشکلات در این زمینه برداشت.

    مقدمه:

     گردشگری امروزه به یکی از مهمترین منابع در اقتصاد کشورها تبدیل شده است که اکنون نسبت به سایر بخشهای اقتصادی رشد بیشتری داشته است. که نه تنها از لحاظ اقتصادی باعث ایجاد اشتغال و درآمد و . . .  شده بلکه باعث آشنایی با فرهنگ ها، مبارزه با بیکاری، مفاسد اجتماعی و افزایش رفاه جامعه شده است. به طوری که در زمینه اقتصادی و اجتماعی آنقدر دارای اهمیت می باشد. که اقتصاد دانان به این  صنعت ((صادرات نامرئی)) می گویند.( سقایی،اکتبر2009،سایت مطالعات گردشگری،)

    اهمیت گردشگری در عصر حاضر بیش از همه وابسته به چرخه اقتصادی آن می باشد که قابلیت بالایی در زمینه پویایی اقتصاد محلی و بین المللی دار می باشد به گون های که مصرف گردشگری، سرمایه گذاری دولتی و خصوصی و همچنین صادرات در صنعت گردشگری درسال 2004 شهری معادل 9/5 درصد در حدود 5/5 تریلیون دلار داشته است. (گلی،1387، سایت­آفتاب)

      که گردشگری برای کشورهایی که در زمینه تولید و صادرات در سطح جهانی موفقیتی نداشته اند می تواند یکی از صنایع مهم محسوب شود. هرچند ایران در جایگاه گردشگری جهان موفقیت چندانی نداشته، اما دارای منابع غنی در زمینه گردشگری می باشد. با توجه به گزارش خبرگزاری میراث فرهنگی رتبه ایران درگردشگری جهانی در سال 1388 از بین 183 کشور 137 می باشد، این رتبه تأیید می کند کشور ایران در این زمینه رشد چندانی نداشته است. تحقیقات نشان داده است کشورهایی که سلطه دولت را از فعالیتها و عرصه گردشگری کاهش داده اند، با تقاضای زیادی در این صنعت مواجه شده اند که بدون مشارکت بخش خصوصی و حمایت دولت و عواملی دیگر از جمله برقراری امنیت جانی ، مالی گردشگران خارجی و ایجاد زیرساختها و امکانات رفاهی مطلوب در این زمینه و تبلیغات منظم و هماهنگ ((مدرن)) و . . . توسعه گردشگری امکان پذیر نیست. در ایران صنعت گردشگری نیازمند برنامه ریزی کلان و بلند مدت، استاندارد سازی و همچنین استفاده از تجارت جهانی در بومی سازی خدمات و سرویسهای صنعت گردشگری می تواند کمک شایانی به فعالان این عرصه کند. (گلی،1387، سایت­آفتاب)

    که ایران در این زمینه باید تلاش کند زیرا نه تنها باعث توسعه اقتصادی و تولید درآمد می شود بلکه باعث ایجاد زیرساختهای مناسب و غنی شدن فرهنگ جامعه و حفظ محیط به دلیل بیداری مردم و آگاهی آنها نسبت به ارزش میراث منطقه خود شده و آگاهی و اطلاعات مردم نیز در این زمینه افزایش می یابد. که از میان کشورهایی که بیشترین موفقیت را در جذب گردشگر داشته، کشور سوئیس بوده که با استفاده از ظرفیتها و توانهای بالفعل و بالقوه خود توانسته موقعیت برتری را در این زمینه داشته باشد. (گلی،1387، سایت­آفتاب)

    بنابراین صنعت گردشگری با این که بعد از صنعت نفت واتومبیل سازی در رتبه سوم در میان صنایع جهان است اما باز هم مهمترین صنعت می باشد. زیرا نفت حاصل فرآیند طبیعی است و مانند صنعت ماشین سازی زوال پذیر می باشد و نمی توان با استفاده از آنها آینده روشن را ترسیم نمود اما صنعت گردشگری صنعتی است پایدار و هر چه جامعه پیشرفت کند، و رو به زندگی ماشینی آورد این صنعت اهمیت خود را بیشتر نمایان می کند. ( سقایی،اکتبر2009،سایت مطالعات گردشگری،)

    در جریان گردشگری شهرهایی مورد توجه گردشگران قرار می گیرند که چند جاذبه یا لااقل یکی از آنها را همچون وجود زیارتگاه، آثار علمی، فرهنگی و تاریخی، امکانات تفریحی و اقامت، تسهیلات ارتباطی و وجود بازارهای متنوع و خرید و فروش دارا باشند.با این وجود جریان گردشگری شهری را نمی توا تنها در وجود جاذبه ها خلاصه نمود. به گونه ای که گردشگری به عنوان یک محصول  حاصل درهم تنیدگی عوامل مختلفی می باشد که هر یک در جریان گرشگری تأثیرات بسزایی دارند.علاوه بر آن شناخت گردشگری نیز در زمینه گردشگری شهری دارای اهمیت است. شناخت گردشگری در رابطه با ماهیت و الگوی فضامندی آن کمک می کند تا در تطبیق پذیری ،جریان گردشگری با مکانمندی محلی روندی رو به توسعه درونزا بپیماید در حالی که تنها در نظر گرفتن سودآوری گردشگری بدون شناخت می تواند چالش های بسیاری را برای ساکنان محلی شکل دهد. ( سقایی،اکتبر2009،سایت مطالعات گردشگری،)

    پس همانطور که گفتیم نتیجه می گیریم که ایران نیز با توجه به پتانسیل های مناسب و با سابقه تمدنی چند هزار ساله و جاذبه های تاریخی مانند تخت سلیمان، تخت جمشید، ارگ بم، سلطانیه ، نقش جهان، گنبد سلطانیه، چغازنبیل، پاسارگاد، بیستون، و . . . که توسط کنوانسیون میراث جهانی به ثبت رسیده و همچنین اماکن مذهبی،گردشگران خارجی و داخلی زیادی را جذب کرده است. ( سقایی،اکتبر2009،سایت مطالعات گردشگری)

     که همه اینها همانطور که در مطالب پیشین گفته شد با مدیریتی بهینه و همکاری دستگاههای ذیربط با یک برنامه ریزی کلان و بلند مدت به همراه ایجاد خدمات و زیرساختهایی نظیر جاده های مناسب، برق، شبکه و تسهیلات حمل ونقل، تلفن ، هتل و امکانات رفاهی مطلوب و. . . می تواند نتایج مثبتی در این زمینه داشته باشد.

    طرح مسئله:

    گردشگری معادل فارسی و کاملاً دقیق واژه tourism در زبان های انگلیسی، فرانسه و آلمانی است که به صورت مصطلح در زبان فارسی به صورت جهانگردی ترجمه شده است.ریشه این واژه از اصلاح tomus یونانی و لاتین گرفته شده است.که از یونان به اسپانیا و سپس به فرانسه و انگلیس وارد شده است، که یکی ازمعانی آن گردش کردن یا گشتن است که به صورت اسم مصدرtourism یا گردشگری درآمده است.این اصطلاح توریست(tourist) که در اکثر زبان های زنده دنیا این واژه در تلفظ مفهومی مشترک دارد از قرن نوزدهم معمول شده است که در گذشته اشراف زادگان فرانسه می بایست برای تکمیل تحصیلات وکسب تجربه های لازم زندگی اقدام به مسافرت می نمودند که این جوانان در آن زمان توریست نامیده می شدند.و بعدها این اصطلاح در فرانسه برای کسانی به کار میرفت که برای سرگرمی، وقت گذرانی و گردش به فرانسه سفر می کردند.کم کم توریت به زبان های دیگر هم وارد شد و از آن واژه توریست به وجود آمد. از همان زمان توریست و توریسم به بعضی از مسافرتها و مسافرینی گفته می شد که هدف آنها استراحت و گردشگری و سرگرمی و آشنایی با مردم بود و نه کسب درآمد و اشتغال به کار. www.hamshahrionline.ir))

    گردشگری در هر دوره با اهداف متفاوتی انجام می شد که متناسب با آن دوره بود برای مثال در بعضی           دوره­ها به منظور آشنایی با شیوه حکومت و زندگی مردم بوده است. گردشگری در زمان های مختلف به یک مفهوم بوده اما نامهای متفاوتی از آن داشته اند برای نمونه: "گردشگری مجموعه پدیده ها و ارتباطات ناشی از کنش متقابل میان گردشگران سرمایه، دولتها و جوامع مدزبان، دانشگاهها و سازمان های غیردولتی،سه فرآیند جذب، حمل ونقل وپذیرایی و کنترل گردشگران و دیگر بازدیدکنندگان است.(پاپلی یزدی،سقایی، 1385؛ص12)

    البته باید گفته شود که گردشگری حتی در زمان های قدیم هم وجود داشته اما به صورت کلمه گردشگری به کار نمی رفته است. همانطور که می دانیم در گذشته افراد معدودی از اوقات فراغت لذت می بردند که حال به صورت مذهبی بوده که بیشتر به صورت زائران مکان­های مذهبی بودند و حتی در زمان پادشاهان مسافرتها به منظور آشنایی پادشاه با شیوه های مختلف حکومت و زندگی مردم بود. در زمان های مختلف این مسافرتها برای مثال در زمان قرون وسطی یا پیش از میلاد مسیح و یا انقلاب صنعتی تا به امروز گردشگری با اهداف مختلفی انجام می شده که حال به صورت گردشگری از آن یاد می شد.(کاظمی، 1385، ص7)

    اما واژه گردشگری توسط افراد و سازمان های مختلف تعریف شده است که شامل:

    " گردشگری عبارت است از فعالیت افرادی که برای استراحت و کار و دیگر دلایل به خارج از محیط سکونت معمول خویش سفر کرده و حداکثر برای یک سال متوالی در آن جا اقامت می کنند."
    ( سقایی،اکتبر2009،سایت مطالعات گردشگری)

    و اما "گردشگری داخلی(یا بومی): اشخاص مقیم یک کشور که حداکثر برای مدت دوازده ماه به محلی در کشور خودشان که خارج از محیط معمول زندگی خودشان می باشد سفر کنند و هدف اصلی آن ها از این سفر انجام کاری نیست که سرانجامش دریافت مزد از کشور مورد بازدید باشد. ( سقایی،اکتبر2009،سایت مطالعات گردشگری)

    گردشگری به طور کلی به علت خصلت میان رشته ای خود قابلیت نگرش های متفاوتی را دارد که همین خصلت باعث ارائه تعاریف زیادی از آن شده است. در تعاریف اولیه بیشتر به بعد فاصله تأکید کرده اند بر مبنای فاصله ای که از محل مسکونی داشته اند طبقه بندی شده است. مثلاً کمیسیون ملی گردشگری آمریکا فاصله 50 مایل را در نظر گرفته بود که شامل سفرها به جز سفر برای کار می شود چون این تعریف دارای خصلت کمیت اقتصادی و آماری بوده، مورد قبول واقع شد اما جنبه های دیگر گردشگری مثل عرضه را در نظر نگرفته بود و فقط به جنبه تقاضا توجه کرده بود و از این رو گردشگری به تعاریف دیگر احتیاج پیدامی کند. که بعضی از این ابعاد مختلف شامل ابعاد جغرافیایی،اجتماعی و ... را شامل می شود.
    ( سقایی،اکتبر2009،سایت مطالعات گردشگری)

    کلمه توریست و توریسم برای اولین بار به صورت رسمی در سال 1937 توسط اتحادیه ملل استفاده شدند ولی صنعت توریسم بسیار قدیمی تر از آن است.این کلمه زمانی استفاده می شد که فردی به مدت 24 ساعت از شهر خود به خارج از کشور مسافرت می نمود این کلمه همچنین شامل مسافرت های داخل کشور می شد و حتی می توان معنی آن را به سفرهای روزانه نیز بسط داد. جرج سوم پادشاه بریتانیای صغیر به عنوان اولین توریست شناخته می شود، که هر گاه بیمار می شد تعطیلاتش را در سواحل شهر ویمورث                 می گذراند. (سایت جاذبه های گردشگری، 1385،وبلاگ پشتیبانی مؤسسه گردشگری شیوار کوهستان)

    قدیمی ترین شکل رایج گردشگری در اروپا توسط اشراف شاهزاده های جوان به نقاط مختلف و برای آشنایی با شیوه های مختلف حکومت و زندگی مردم بود. (کاظمی، 1385، ص 8)

    پیش از میلاد مسیح که فنیقی ها برای تجارت از طریق دریا و زمین برای عرضه محصولات خود به دور دست سفر می کردند و یا در قرون وسطی که بیشتر سفرها از طریق بازرگانان به همین صورت بود. اما از سده چهارده تا هفده با کسب دانش و تجربه بوده و از آن زمان دانشگاههایی چون آکسفورد، کمبریج، کمک هزینه مسافرت دانشجویان را می پرداختند. (کاظمی،  1385، ص 14)

    اولین بار مطالعات در زمینه جهانگردی و گردشگری در آمریکا توسط افرادی چون مک موری ،استفن جونز، و رابرت برون انجام شد که با مطالعاتش در نواحی، خود روند جدیدی از بررسی در این موضوع را آغاز کردند و اما بعدها در سال 1942 اقتصاددانان سوئیسی نیز محور مطالعات و تحقیقات خود را در این موضوع قرار دادند و اما افرادی که گردشگر بوده اند و هدف آنها اکتشاف بود را نیز می توانیم نام ببریم. از جمله آنان افرادی مانند ماژلان، کریستف کلمب، واسکودوگاما و مانند ابن بطوطه و ابن جبیل و ابن خفلان که نخستین گزارش مکتوب از روسیه از او بود و یا خوارزمی که کتاب صوره الارض را از خود به جای گذاشته است و یا کتاب سلسله التواریخ ابوذر سیرافی را نیز می توان نام برد.(رضوانی، 1381، ص 28)

    اما در انقلاب صنعتی بیشتر گردشها به صورت دسته جمعی بود و بیشتر کارگران ساده کشاورزی مناطق روستایی برای کار در کارخانه رهسپار شهرها می شدند که مردم با درآمد متوسط هنوز امکان کمی برای سفر داشتند.(رضوانی ، 1381، ص 18)

    گردشگری در ایران به صورت ویژه از قرن هفدهم اوج دوران حکومت صفویان به عنوان یک کشور جذاب نظر بسیاری از گردشگران اروپایی را به خود جلب کرد. که عنوان سرآغاز سفر افراد خارجی به ایران بود که نوشته­های پیش از اسلام هم که پیش از سفر بعضی از یونانیان و رومیان به ایران است نیز حکایت چنین چیزی را دارد.(رضوانی، 1381، ص 20)

    در زمان رضاشاه هم با اعزام دانشجویان ایرانی به غرب و گسترش ارتباطات سیاسی و تجاری و همچنین احداث هتل­هایی به سبک اروپایی در نقاط مختلف کشور ایران در آستانه تبدیل شدن به یکی از نقاط جذاب گردشگری قرار گرفت و سفرنامه­هایی از سفر اروپاییان به ایران نوشته شده از جمله سفرنامه بنیامین تودلای اهل اسپانیا و یا سیاحانی مانند سفرنامه پیتر دلاواله که از اصفهان دیدن کرده بودو شوالیه شارون کریس که از مبلغان واقعی گردشگری در این سرزمین برای گردشگری دنیا بوده اند نیز دیده می شود.(رضوانی، 1381، صص 189و190)

    امروزه گردشگری به عنوان یک صنعت اثرات مثبتی دارد که این اثرات شامل ابعادهای مختلف اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و... است که از لحاظ اقتصادی به حدی قابل ملاحظه است که حدوداً مخارج 7 درصد از سرمایه های جهان را دربر می گیرد و همچنین باعث کاهش بزهکاری و ایجاد اشتغال و کشف متقابل فرهنگها می شود. صنعت توریسم از دو جهت دارای اهمیت است:

    الف)موجب آشنایی مردم با دیگر فرهنگها، نژادها و اقوام و سرزمین ها و گویش ها و غیره را فراهم می نماید.

    ب)از نظر اقتصادی یکی از منابع درآمدزا و ارز محسوب می­شود.

    (هنرپرور،1389 ، www.business_iran.persianblog.ir )

    امروزه جنبه اقتصادی این صنعت بیشتر مورد توجه می باشد. در سال 2008 بر اساس برآوردی که انجام شده کشورهایی که دارای بیشترین آمار توریست در دنیا بوده اند شامل فرانسه با 80 میلیون گردشگر خارجی بوده که موفقترین کشور در بین 10 کشور برتر دنیا فرانسه رتبه اول را به خود اختصاص داده است و آمریکا با 58 میلیون گردشگر خارجی و اسپانیا و چین و ایتالیا هرکدام به ترتیب 57 و 53 و 43 میلیون نفر رتبه سوم تاپنجم را از لحاظ گردشگری به خود اختصاص داده اند. که در این رتبه بندی انگلستان رتبه ششم را دارد. مثلاً ربعی از گردشگران فرانسه برای دیدن شهر پاریس به این کشور سفر می کنند. یا گردشگران اسپانیایی بیشتر برای دیدن سواحل جنوبی آن می روند. در آمد کشور ایتالیا در سال 2008 برابر بودجه سال 1388 ایران بوده و آلمانی­ها در این سال دو برابر بودجه سال 1388ایران هزینه توریسم کرده­اند.
    (هنرپرور،1389 ، www.business_iran.persianblog.ir )

    یکی از بزرگترین و متنوع ترین منابع در دنیای امروز صنعت گردشگری بوده و در بسیاری از کشورها به عنوان منبع اصلی درآمد ملی محسوب می گردد. در این راستا کشور ما ایران با وجود جاذبه های طبیعی و تاریخی توانسته در این صنعت به موفقیت هایی دست یابد . امروزه اقتصاددانان به دلایل تأثیر فزاینده صنعت گردشگری در توسعه اقتصادی و اجتماعی کشورها از آن به عنوان صادرات نامرئی نام می برند.
    (خیرالدین ،1386، ص8)  

     

     

    شکل 1-1 گونه شناسی گردشگری شهری:

    مأخذ: سقایی،مافی،گلی،  1388،صص30

    بر اساس پیش بینی­های به عمل آمده درآمدی که از سهم توریسم تا سال 2014 عاید کشورهای جهانی           می شود بالغ به 736 میلیارد در سال خواهد بود. گذشته از نتایج مالی مترتب بر صنعت گردشگری، این صنعت در بسیاری از نقاط موجب غنی شدن فرهنگ و بیداری مردم نسبت به پاسداشت میراث فرهنگی و افزایش اطلاعات و آگاهی اجتماعی می­شود. در میان کشورهای مختلف جهان که تلاش های وسیعی را در زمینه توسعه صنعت گردشگری و جذب توریسم انجام داده­اند کشور سوئیس یکی از این دسته از کشورهاست­که در این زمینه موفقیت های چشمگیری را به دست آورده است.(گلی، 1388،سایت صنعت توریسم )

    بر اساس آمار رسمی اعلام شده از سوی پلیس مهاجرت و اتباع خارجی ناجا در سال 1388 تعداد 2272575 گردشگر از طریق مرزهای زمینی و هوایی و دریایی وارد کشور شدند که 71 درصد گردشگران خارجی از طریق مرز جاده ای و 27 درصد از طریق هوایی و 7/0 دهم درصد از طریق مرز دریایی و 1/0 دهم درصد از طریق مرز ریلی وارد کشور شده اند. کشور ایران با توجه به پیشینه تاریخی گرانبها و موقعیت جغرافیایی و عوامل دیگر از این دست توانایی قرارگیری در جایگاه مناسب نقاط پرجاذبه گردشگری در سطح آسیا و                           بین المللی را داراست. اما با این توصیف با وجود در اختیار داشتن جاذبه های قابل توجه از جایگاه مناسبی در بازار گردشگری برخوردار نیست. که در این میان ایران از سال 1383 تا به حال رشد و افزایش چندانی در رابطه با گردشگری نداشته است که در سال 1388 در بین 183 کشور رتبه 137 را داشته است.
    ( www.hamshahrionline.ir)

     بررسی مقایسه ای گردشگران داخلی و خارجی صنعت گردشگری کشور ایران بیانگر اهمیت این صنعت در توسعه اقتصاد داخلی آن است به طوری که بر اساس آمار منتشره از سوی سازمان گردشگری نسبت گردشگران داخلی به خارجی، نسبت 10 به 1 می باشد. (نوبخت­، پیروز ، 1387، صص 10)

     در ایران نیز به واسطه وجود بناهای متعدد تاریخی پتانسیل­های فراوانی برای جذب گردشگران خارجی وجود دارد، دستیابی به این مهم بدون ایجاد زیرساختهای لازم و فراهم نمودن تسهیلات لازم برای جذب گردشگران از طریق اجرای برنامه­های کوتاه­مدت، میان­مدت و بلند مدت توسط متولیان گردشگری و جهانگردی امکان پذیر نخواهد بود. . .(گلی، 1388،سایت صنعت توریسم )

    بافت قدیمی ، آن بخش از شهر است که چندین اثر ارزشمند تاریخی- هنری یا باستان شناختی در آن جای گرفته و بیانگر حادثه یا رویدادی مهم و تاریخی است و ساختار و پیکربندی آن به گونه ای است که تاریخ شهرسازی و معماری آن را بیان می­کند. بافت قدیمی شهر بافتی است که دارای حیات و روح شهری است و زندگی در آن جریان دارد. (روزنامه مستقل صبح ایران ،1386، آفرینش سنندج)

     انسان از زمانی که پا به عرصه وجود گذاشته تمام تلاش خود را در جهت رفع نیازمندیهای خود و غلبه بر موانع سرراه خود کرده است و تاکنون هم موفق شده که برخی مواهب را به دست آورد که نتیجه آن منجر به پیدایش فرهنگ و تمدن شده است.که بافت قدیمی و تاریخی قادرند این خصلت را به تصویر کشند و آن را در قالب بناها و اجزاء و عناصر بافت قدیمی و تاریخی نشان دهند. اما این بافت ها دارای مشکلات عدیده ای همچون مشکلات رفاهی-عمرانی-اجتماعی اشاره کرد. اما برخی کارشناسان راه مقابله با این مشکلات را با تغییر و تحول در این بافت ارائه داده اند و اما برخی دیگر به علت اهمیت فرهنگی و تاریخی این بخش با هرگونه تغییر مخالفند. اما در خصوص گردشگری در این قسمت از شهر یعنی بافت قدیمی-تاریخی باید گفته شود که ضمن آنکه اطلاع رسانی دقیق از وجود جاذبه های متعدد تاریخی کشورمان در سطح بین المللی می تواند در جذب گردشگر و به طور کلی توسعه صنعت توریسم کمک شایانی نماید. یکی از مهمترین استانهای کشور که با داشتن بناهای متعدد ارزشمند تاریخی می تواند به عنوان یکی از نقاط مهم گردشگری محسوب شود، استان سمنان به ویژه شهرسمنان است. (دهقان نژاد، 1389،سایت­مؤسسه فرهنگی و هنری راسخون)

    استان سمنان یکی از استان های کشور ایران است. مساحت این استان برابر 97491 کیلومتر مربع که 5/9 درصد مساحت کل کشور است. این استان از جانب شمال به استان های خراسان شمالی-گلستان و مازندران و از جنوب به استانهای یزدو اصفهان و از مشرق به استانهای خراسان رضوی و از مغرب به استانهای تهران و قم محدود است. مرکز این استان شهرسمنان است، این شهر از جنوب به رشته کوه البرز و شمال دشت کویر در راه تهران به خراسان قرار گرفته است. این شهر علاوه بر زیباییهای طبیعی با سابقه تاریخی چند هزار ساله به دلیل واقع شدن در گذر حوادث ناشی از لشکرکشی ها و مهاجرتهای بین شرق و غرب و مهمتر از همه داشتن تاریخ تمدن دیرینه دارای آثار باستانی متعددی از جمله گرمابه­ها، مساجد، کاروانسراها،
    آب­انبارها، دروازه­ها، قلعه­ها، برجها، آسیابها، خانه­های تاریخی و ... می­باشد.بیشتر آثار و ابنیه تاریخی این شهر در محدوده بافت قدیمی که در مرکز و جنوب این شهر قرار دارد مشاهده می گردد. (احمدپناهی،1388،سایت ویکی پدیا)

    بافت قدیمی شهر سمنان به مانند بافت دوره اسلامی سه عنصر اصلی مسجد و بازار و محله در کنار هم قرار داده است و اگر امروزه منتقدانی از بافت و اسلوب شهری آن زمان ایراد می گیرند، به دلیل آن است که طراحی و بافت آن زمان مقتضای شرایط زمانی و مکانی آن روزگار بوده است. به نظر می رسد این عناصر می تواند در جذب گردشگر نقش مؤثری ایفا می کند . اما این سؤال پیش می آید که آیا اقدامات لازم در این زمینه انجام شده است یا خیر؟ و یا چگونه می توان این شهر و بافت قدیم آن را به عنوان هدف گردشگری تبدیل کرده و در زمینه گردشگری موفق عمل کرد؟ اینها سؤالاتی است که به ذهن می آید که البته به نظر می رسد در صورت برنامه ریزی و تکمیل زیرساختها و به همراه نگاهی به گردشگری بهسازی ارزشهای بالقوه این بافت و عناصر آن می توان این شهر را به یکی از مناطق جذاب و جزء هدف گردشگری قرار داد که نیاز به یک برنامه ریزی بلند مدت و کلان است و استفاده از تجارب در این زمینه می تواند کمک شایانی به فعالان این عرصه کند. که موفقیت نه تنها در این زمینه را رقم زده بلکه حتی باعث کم شدن بیکاری و ایجاد اشتغال و بیداری مردم و مسئولین شده و توجه آنها را به این امر مهم جلب کرده و تلاش آنها را برای برطرف کردن مشکلات دراین زمینه هر چه بیشتر بر می انگیزد. 

    2-1 اهداف تحقیق:

    همانطور که می دانیم امروزه صنعت گردشگری یکی از متنوع ترین و پرسودترین صنعت در بین صنایع
    می باشد. می توان در گردشگری با صرف هزینه معمول بهره وری پرسود دائمی را از آن انتظار داشت، به همین دلیل است ­که این صنعت به عنوان سرمایه­ای ارزشمند به حساب می­آید.( www.gamegamonline.ir)

    بر اساس آمارهایی که توسط سازمان جهانی جهانگردی ارائه شده در بین سالهای 1950 تا 2005 گردشگری بین­المللی شاهد رشد فزاینده ای شد و حجم اقتصادی آن از 2/1 میلیارد دلار آمریکا به بیش از 622 میلیارد دلار افزایش یافت و همچنین گردشگری در سال 2007 توانسته است 10/3 درصد از تولید ناخالص ملی جهان را به خود اختصاص دهد. در همان سال وضعیت ایجاد اشتغال در این صنعت با حدود 234 میلیون شغل به بیش از 2/8 درصد از کل شاغلان به کار در سطح جهان ارتقاء یافت. اهمیت اقتصادی صنعت گردشگری و سفر همچنان با افزایش وسیع تعداد مسافران از 25 میلیون نفر در فاصله سالهای 1950به 783 میلیون نفر در سال 2006 با میانگین رشد سالانه آن بالغ بر 5/6 درصد افزایش یافت. (گلی،1387،سایت آفتاب)

    در سال 2008 کشورهایی که دارای بیشترین آمار گردشگر بوده­اند فرانسه و آمریکا و اسپانیا بوده­اند که هرکدام با 80 و 58 و 57 میلیون گردشگر خارجی بوده­اند. برای مثال در سال 2008 درآمد کشور ایتالیا از گردشگری دقیقاً برابر بودجه سال 1388 ایران بوده است و آلمانی­ها در این سال دو برابر بودجه ایران در سال 88 هزینه توریسم کرده اند.(هنرپرور،1389 ، www.business_iran.persianblog.ir )

    بر اساس مطالعات W.T.O نیز پیش بینی می شود تعداد گردشگران تا سال 2010 به یک میلیارد نفر برسد و تا سال 2014 درآمد صنعت توریسم بالغ بر 736 میلیارد باشد این در حالی است که گفته می شود ایران به لحاظ جاذبه های گردشگری در میان 10 کشور برتر جهان قرار دارد. (گلی،1388،سایت صنعت توریسم)

    در سال 1386 ایران در میان 178 کشور رتبه 35 و در سال 1388 در میان 183 کشور رتبه 137 را کسب کرده است. بر اساس مقایسه آمارها در طی سالهای 1386 تا 1388 در ایران نشان می­دهد که سهم گردشگران ورودی از طریق مبادی زمینی جاده­ای نسبت به کل گردشگران ورودی از 6/58 درصد در سال 1386 به 2/71 درصد در سال 1388 افزایش یافته که این امر روند صعودی گردشگران خارجی به کشور از طریق مرزهای جاده ای را نشان می­دهد که این نشانگر این است که در ایران صنعت گردشگری نیاز به نگاه تحول­گرایانه در نظام دولتی و خصوصی و خلاقانه به صنعت گردشگری دارد. (گلی،1387،سایت آفتاب)

    کشور ایران با توجه به داشتن پتانسیل­های مناسب گردشگری و داشتن سابقه تاریخی خود می­تواند سطح وسیعی از نیازها و توقعات توریستها را تأمین کرده و توریست با هر هدفی که به این کشور سفر کند، می­تواند هدف مورد نظر را پیدا کند و با توجه به این که بهترین راه شناخت برای هر سرزمین و مردم آن فقط از طریق ارتباط مستقیم امکان­پذیر است و یکی از خصایص مردم ایران مهمان­نوازی و روی خوش است، بنابراین با کمی آشنایی می­توان با تمامی جنبه های زندگی ایرانیان از جمله طرز تفکر، معیشت، آداب و رسوم و... به راحتی آشنا شد. جاذبه­های توریستی در ایران شامل سه بخش طبیعی، فرهنگی، مذهبی                 می باشد. (رضوانی، 1381، صص 216 و217)

    که ایران با توجه به تمدن کهن و قرار گرفتن در مسیر جاده ابریشم و ارتباط بین دنیای شرق و غرب به عنوان یکی از قطبهای مهم تمدن بشری در جهان مطرح است.که فرهنگ تاریخی با فرهنگ اسلامی در ایران عجین شده اند که نه تنها بر اهمیت آنها افزوده شده بلکه حس کنجکاوی توریستها و محققین را افزایش داده است که شهرهای قدیمی ایران با بافت سنتی و آثار و ابنیه تاریخی خود و آداب و رسوم کهن ، از
    جاذبه های تاریخی و فرهنگی این کشور هستند که شناخت و حفاظت و معرفی آنها به جهانیان باعث رونق صنعت گردشگری و اعتلای فرهنگی جامعه ایران خواهد شد.(رضوانی، 1381، صص 216 و217)

    هدف از این مطالعات یافتن مشکلات و ارائه راه حل های مطلوب برای رفع و تعدیل در این زمینه می باشد.
    و اینکه بافت قدیمی و عناصر آن دارای چه هویتی بوده، قابلیت های این بافت برای توسعه گردشگری چیست؟ تا با شناخت مشکلات در این زمینه با ارائه راهکارهای منطقی مشکلات را حل نموده، البته نباید انتظار داشت راه حل های مختلف فوری مشکلات را حل کنند. باید گزینه های مختلف را بررسی و آزمایش کرده و سپس آنها را بر حسب اهمیت طبقه بندی نموده و آنها را به ترتیب اجرا کرد که حتی طبق آن آینده را هم در این زمینه پیش بینی و در راستای موفقیت هر چه بیشتر گام برداشته شود که هدف ما در این پژوهش شامل:

    * اهداف اصلی:

     الف)تحلیل و ارزیابی وضعیت عناصرو اجزای بافت قدیمی شهر سمنان از لحاظ موقعیت ها و امکانات و محدودیتها و در خصوص فراهم کردن زمینه ای برای شناخت هر چه بیشتر این بافت و ارائه راهکاری جهت توسعه گردشگری در این زمینه.

    ب)بهینه سازی عناصر بافت قدیمی ، جهت ایجاد آنها به عناصری جذاب و توسعه گردشگری در شهر سمنان با برنامه ریزی و تکمیل زیرساخت ها برای ایجاد تأسیسات گرشگری مناسب.

    Abstract:

    As we know with increasing urban population and urban development, the issue of leisure and work alongside people in everyday mobility of people were questioned, given the lack of leisure facilities in our community led city planners to think to put this organization in order to overcome is to provide strategies. However, it is clear that success in this arena and achieve spiritual and material interests resulting from its knowledge requires strengths, weaknesses, opportunities and threats to the study area, which is the industry's capabilities and benefit from tourist attractions and old tissue elements related to those programs, if done without the knowledge and led to the destruction and degradation are the powers, so in most tourist areas and the necessity of recognizing state tourism organization to be felt.

    This study was aimed at trying to plan for the tourism elements of the old tissue using SWOT model first, strengths and weaknesses that are emanating from within the problem with external opportunities and threats analysis reviewed and suggestions were essential In order to exploit the strengths, opportunities, weaknesses and threats of decreased awareness of strategies to overcome problems they should be presented every few programs and strategies can not cause immediate problems are solved according to plan, but in this particular category of separation not the subject of urban planning can be a step towards reducing the problems in this area harvest.

  • فهرست و منابع پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری

    فهرست:

    عنوان                                                                                                                                               صفحه

     

    فصل اول: کلیات تحقیق

    چکیده................................................................................................................................................... 1

    پیشگفتار............................................................................................................................................... 2

    مقدمه.................................................................................................................................................... 3

    1-1- طرح مسئله............................................................................................................................. 6

    2-1- اهداف تحقیق......................................................................................................................... 11

    3-1-سؤالات اصلی تحقیق............................................................................................................. 13

    4-1- فرضیات تحقیق..................................................................................................................... 13

    5-1- پیشینه تحقیق....................................................................................................................... 13

       5-1-1-مجموعه مقالت(پیشینه تحقیق)..................................................................... 15

    6-1- روش تحقیق........................................................................................................................... 16

    فصل دوم: مبانی نظری تحقیق

    1-2-تعریف و مفهوم گردشگری................................................................................................... 19

    2-2-توریست..................................................................................................................................... 19

    3-2-تعریف لغوی بافت فرسوده و قدیمی................................................................................. 19

    4-2-مفهوم بافت قدیم شهری...................................................................................................... 20

    5-2-تعریف انواع بافت.................................................................................................................... 20

    6-2-نظریه های گردشگری در ایران و جهان........................................................................... 21

    7-2-نگرش ها و دیدگاهها در موردبافت قدیم.......................................................................... 22

    7-2-1-نگرش موزه ای................................................................................................................... 22

    7-2-2-نگرش سلولی...................................................................................................................... 23

    7-2-3-نگرش ارگانیستی(ارگانیکی)........................................................................................... 24

    8-2- مکاتب و نظریات در مورد بافت قدیم.............................................................................. 25

    8-2-1-نظریه اوژن ویوله سودو.................................................................................................... 25

    8-2-2-نظریه جان راسکین.......................................................................................................... 25

    8-2-3-نظریه محافظه کاران......................................................................................................... 25

    8-2-4-نظریه رادیکال..................................................................................................................... 26

    8-2-5-نظریه عقلانی...................................................................................................................... 26

    9-2-صنعت گردشگری در جهان................................................................................................. 26

    10-2-اولویت های گردشگری و گردشگرها در ایران.............................................................. 27

    11-2-تجارب جهانی در مورد بافت قدیم.................................................................................. 28

    11-2-1-کشور ایتالیا...................................................................................................................... 29

    12-2-تجارب ایرانی در مورد بافت قدیم................................................................................... 29

    12-2-1-بافت یزد........................................................................................................................... 29

    12-2-12-تجربه منطقه 12 تهران............................................................................................ 29

    13-2-جایگاه ایران در گردشگری جهانی.................................................................................. 30

    14-2-بافت قدیمی شهرهای ایران.............................................................................................. 30

    15-2-توسعه درون شهری............................................................................................................ 31

    16-2-انواع گردشگری.................................................................................................................... 31

    17-2-جاذبه های گردشگری........................................................................................................ 32

    18-2 گردشگری و توسعه پایدار.................................................................................................. 32

    19-2-موانع اجتماعی و خدماتی،اجرایی در بخش گردشگری............................................ 34

    20-2-تأثیرات اقتصادی-اجتماعی توریسم(توریسم و ایجاد اشتغال)................................ 34

    21-2-شهرهای خشک ایران و قابلیت های توریستی آن..................................................... 35

    22-2-نومونه ای از عناصر مشخص و اصلی شهر در دوره ایرانی-اسلامی....................... 35

    22-2-1-مسجد................................................................................................................................ 35

    22-2-2-بازار.................................................................................................................................... 37

    22-2-3-ارگ و بارو........................................................................................................................ 38

    22-2-4-کاروانسراها....................................................................................................................... 39

    22-2-5-محله ها............................................................................................................................. 40

    22-2-6-آب انبارها......................................................................................................................... 40

    23-2-بررسی جایگاه بافت تاریخی در سازمان فضایی و ساختار کالبدی شهر امروز.... 41

    24-2-شناخت عناصر، ومحوطه های با ارزش تاریخی-فرهنگی،کالبدی-مذهبی........... 42

    25-2-تدقیق اهداف کلی ساماندهی و مداخله در بافت قدیم............................................. 43

    26-2-نقاط­ضعف و راهکارهای احیاء بافت قدیم..................................................................... 45

    27-2-روش های مرمت شهری.................................................................................................... 45

    28-2-نقاط ضعف............................................................................................................................. 46

    29-2-راهکارها جهت تجدید حیات و باز زنده سازی............................................................ 46

    30-2-گردشگری شهری و آثار آن بر سیما و فضای شهری................................................ 47

    31-2-ضمانت توسعه پایدار گردشگری شهری با حفاظت بافت های قدیمی.................. 50

    32-2-بافت قدیمی فرهنگ نامه آموختنی یا واژگان دور ریختنی..................................... 53

    33-2-اجزا و عناصر شهری بافت قدیمی.................................................................................. 54

    33-2-1-چگونگی تغییر و تحولات بافت قدیم....................................................................... 57

    34-2-مدلSWOT ..................................................................................................................... 59

     

    فصل سوم: منطقه مورد مطالعه

    1-مطالعات جغرافیایی شهر سمنان.............................................................................................. 63

    1-3-موقع جغرافیایی شهرستان سمنان.................................................................................... 63

    2-3-موقع جغرافیایی شهر سمنان.............................................................................................. 65

    3-3-زمین شناسی منطقه مورد مطالعه..................................................................................... 65

    3-3-1-گسل ها................................................................................................................................ 66

    3-3-1-1-گسل سمنان................................................................................................................. 66

    3-3-2-ناهمواری ها......................................................................................................................... 66

    3-3-2-1-عوارض زمین................................................................................................................ 66

    3-3-2-2-شیب............................................................................................................................... 66

    3-3-3-توپوگرافی............................................................................................................................ 67

    4-3- مطالعات اقلیمی..................................................................................................................... 67

    5-3-بررسی پارامترهای اقلیم شناسی در شهر سمنان.......................................................... 67

    5-3-1-دما......................................................................................................................................... 68

    5-3-2-یخبندان............................................................................................................................... 68

    5-3-3-میزان بارندگی.................................................................................................................... 69

    5-3-4-رطوبت نسبی...................................................................................................................... 70

    5-3-5-وضعیت باد.......................................................................................................................... 72

    5-3-5-1-گلباد سمنان.................................................................................................................. 72

    6-3-طبقه بندی اقلیمی................................................................................................................. 73

    7-3-پوشش گیاهی.......................................................................................................................... 74

    8-3-منابع آب................................................................................................................................... 74

    8-3-1-منابع آب زیرزمینی.......................................................................................................... 74

    8-3-1-1-قنات................................................................................................................................ 74

    8-3-1-2-چاه................................................................................................................................... 75

    8-3-1-3-چشمه............................................................................................................................. 75

    8-3-2-منابع آب سطحی.............................................................................................................. 75

    9-3-معادن......................................................................................................................................... 76

    2-ویژگی های انسانی منطقه مورد مطالعه................................................................................. 76

    10-3-تغییرات و تحولات جمعیتی در شهرستان و شهر سمنان....................................... 76

    11-3-بررسی ساختار سنی جمعیت شهر سمنان.................................................................. 77

    11-3-1-بعد هرم سنی................................................................................................................. 78

    12-3-ترکیب جمعیت در بافت قدیم......................................................................................... 79

    12-3-1-ترکیب سنی و جنسی بافت قدیم شهر سمنان.................................................... 80

    13-3-ساختمان جنسی جمعیت................................................................................................. 80

    14-3-بررسی تعداد و بعد خانوار در شهر سمنان................................................................... 81

    15-3-ویژگی های کیفی جمعیت............................................................................................... 81

    15-3-1-زادو ولد............................................................................................................................. 81

    15-3-2-مرگ و میر....................................................................................................................... 81

    15-3-3-مهاجرت............................................................................................................................ 81

    15-3-4-ازدواج و طلاق................................................................................................................ 82

    16-3-نظام استقرار ساکنین بافت قدیم شهر سمنان............................................................ 82

    16-3-1-روند جابجایی جمعیت درون شهری در بافت قدیم............................................. 82

    17-3-تحولات جمعیتی................................................................................................................. 83

    3-ویژگی انسانی منطقه مورد مطالعه.......................................................................................... 84

    18-3-بررسی­وضعیت درصد اشتغال در بخشهای مختلف اقتصادی.................................. 84

    19-3-ساختار اقتصادی سمنان.................................................................................................... 85

    20-3-نسبت جمعیت فعال و بیکاران شهر سمنان................................................................ 86

    21-3-ویژگی بخش های اقتصادی.............................................................................................. 87

    21-3-1-کشاورزی.......................................................................................................................... 87

    21-3-2-صنعت و معدن............................................................................................................... 89

    21-3-3-خدمات.............................................................................................................................. 89

    22-3-گردشگری در شهر سمنان................................................................................................ 90

    22-3-1-تعداد جهانگردان خارجی استفاده کننده از هتل ها در استان سمنان........... 90

    23-3-بررسی میزان و انواع مشاغل دربافت قدیمی سمنان................................................. 91

    23-3-1-بررسی مشاغل و اصناف قدیمی در بازار سمنان................................................... 93

    24-3-وجه تسمیه شهر سمنان................................................................................................... 94

    25-3-شناخت و تحلیل ساختار کالبدی بافت قدیم در برابرجدید(شهر سمنان).......... 96

    26-3-جاذبه های تاریخی و فرهنگی شهر سمنان.................................................................. 97

    فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده ها

    مقدمه.............................................................................................................................................. 103

    1-4-معرفی داده ها................................................................................................................... 103

    2-4-پیدایش شهر سمنان........................................................................................................ 103

    2-4-تعیین محدوده بافت بافت قدیمی شهر سمنان....................................................... 105

    3-4-شناخت و معرفی ساختار بافت قدیمی شهر سمنان.............................................. 105

    4-4-شناخت عناصر،فضاها و محوطه های با ارزش­تاریخی-فرهنگی،کالبدی ومذهبی................... 109

    4-4-1-ارزشمندی بناها بر اساسفرهنگی و اجتماعی...................................................... 110

    4-4-2-ارزشمندی بناها به دلیل دارا بودن جنبه هایی از مهارتهای ویژه در ساخت بنا................ 110

    4-4-3-ارزشمندی بنا به دلیل تعلقات آیینی و نمادین و ارتباط با آداب و سنن ملی و مذهبی... 110

    4-4-4-ارزشمندی بناهای قدیمی به دلیل قابلیت استفاده از آن برای عملکرد امروزی................. 110

    5-4-عناصر ارزشمند بافت قدیمی از نظر باستان شناسی و علمی.............................. 111

    5-4-1-قلعه ها........................................................................................................................... 111

    5-4-2-برج.................................................................................................................................. 114

    5-4-3-آتشگاه............................................................................................................................ 115

    5-4-4-کاروانسراها و رباط­ها................................................................................................... 115

    5-4-5-تیمچه ها....................................................................................................................... 117

    5-4-6-دارالحکومه.................................................................................................................... 118

    5-4-7-ارگ................................................................................................................................. 118

    5-4-8-مساجد........................................................................................................................... 120

    5-4-9-مدارس قدیمی............................................................................................................. 125

    5-4-10-امامزاده و بقاع متبرکه............................................................................................ 125

    5-4-11-آرامگاه­ها و معابر....................................................................................................... 134

    5-4-12-بازارها.......................................................................................................................... 137

    5-4-13-حمام­ها........................................................................................................................ 142

    5-4-14-آب انبارها................................................................................................................... 145

    5-4-15-آسیاب های آبی....................................................................................................... 150

    5-4-16-میادین و راسته های شهر سمنان....................................................................... 150

    5-4-17-معابر بافت قدیم....................................................................................................... 151

    5-4-18-محله ها....................................................................................................................... 153

    5-4-19-نمونه ای از خانه های قدیمی............................................................................... 153

    5-4-19-1-خانه های قدیمی فامیلی.................................................................................. 153

    5-4-19-2-خانه قدیمی دکتر معتمد................................................................................. 154

    5-4-19-3-خانه قدیمی رنجبران........................................................................................ 154

    5-4-19-4-خانه قدیمی کلانتر............................................................................................ 155

    5-4-19-5-خانه قدیمی تدین.............................................................................................. 155

    6-4-گذرهای محله ای.............................................................................................................. 155

    7-4-شکل توده ساختمانی خانه های قدیمی..................................................................... 158

    8-4-بررسی چگونگی پراکنش مکان های با ارزش در ساختار کالبدی شهر دیروز وامروز.............. 160

    9-4-محیط طبیعی و آثار آن بر کالبد بافت قدیمی........................................................ 163

    9-4-1-محیط طبیعی و مصالح ساختمانی بافت قدیم................................................... 164

    9-4-2-محیط طبیعی و شبکه معابر بافت قدیم.............................................................. 164

    10-4-بررسی نقش و عملکرد اقتصادی،اجتماعی و فرهنگی بافت قدیم در ارتباط با شهر............. 165

    10-4-1-بررسی نقش اقتصادی بافت قدیم....................................................................... 165

    10-4-2-بررسی نقش اجتماعی-فرهنگی بافت قدیم..................................................... 165

    11-4-چرخه احیاء و بهسازی بافت قدیمی سمنان......................................................... 166

    12-4-میزان تأسیسات و تجهیزات و امکانات رفاهی موجود در بافت قدیم.............. 167

    13-4- تعداد بازدید کنندگان از موزه حمام پهنه(حمام حضرت)................................ 169

    2-تجزیه و تحلیل یافته ها........................................................................................................ 169

    14-4-بررسی اثرات گردشگری عناصر بافت قدیم........................................................... 169

    14-4-1- بررسی اثرات اقتصادی گردشگری عناصر بافت قدیم.................................. 169

    14-4-2- بررسی اثرات اجتماعی،فرهنگی و مذهبی پتانسیل های گردشگری عناصر بافت قدیم. 171

    15-4-تحلیل با استفاده از SWOT ................................................................................. 173

    15-4-1-عوامل داخلی مؤثر بر گردشگری در بافت مطالعه شده................................ 173

    15-4-2- عوامل خارجی مؤثر بر گردشگری در بافت مطالعه شده............................ 174

    16-4-تحلیل نقاط قوت،ضعف، فرصت ها و تهدیدها....................................................... 183

    17-4-اولویت بندی نهایی....................................................................................................... 187

    فصل پنجم: آزمون فرضیات،پیشنهادات و نتیجه گیری

    1-5- آزمون فرضیات ...................................................................................................................... 193

    2-5-تنگناها ومشکلات..................................................................................................................... 195

    3-5- پیشنهادات.............................................................................................................................. 196

    نتیجه گیری...................................................................................................................................... 200

    منبع:

    منابع و مأخذ                             

    آمارنامه سازمان جهاد کشاورزی استان سمنان ، سال 1385.

    احمدپناهی، علی. سال 1388. تاریخ قومس ، سایت ویکی پدیا.

    ارمغان، سیمین. سال 1386. کتاب توریسم و نقش آن در جغرافیا، انتشارات دانشگاه آزاد اسلامی واحد اسلامشهر عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اسلامشهر.

    الوانی، سید مهدی. دهشتی، زهره. سال 1373. اصول و مبانی جهانگردی، انتشارات بنیاد مستضعفان و جانبازان انقلاب اسلامی، تهران.

    اداره هواشناسی استان سمنان، سال 1386. پهنه بندی اقلیمی استان، جلد سوم.

    افتخاری و مهدوی،سال 1385،مداخله در بافت های قدیمی و فرسوده شهری (سابقه و زمینه ها) ویژه نامه شماره 14 شهرداریهای وزارت کشور، سازمان شهرداری ها.

    بختیاری، سعید. سال 1381،کتاب اطلس راه های ایران (مؤسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی).

    بنی اسدی، علی، سال 1372،سیمای استان سمنان، انتشارات مرکز آمار ایران، تهران.

    پاپلی یزدی، محمدحسین. سقایی، مهدی. سال 1385. گردشگری (ماهیت و مفاهیم). انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.

    تقوایی،مسعود، احمدی،عبدالحسین. سال 1382، تعیین و تحلیلی سطوح برخورداری شهرستان ها و روستاها و بخشهای استان کرمانشاه، فصلنامه روستا و توسعه، انتشارات مرکز تحقیقات و بررسی مسائل روستایی. سال ششم. شماره 1 و 2.

    توسلی، محمود، سال 1387،فصلنامه عمران و بهسازی شهری، هفت شهر، وزارت مسکن و شهرسازی شماره 2.

    جداری عیوضی، جمشید. سال 1373. مبانی جغرافیای آبها، انتشارات دانشگاه پیام نور.

    جداری عیوضی، جمشید. سال 1383. ژئوموفولوژی ایران، انتشارات دانشگاه پیام نور.

    جوان،جعفر.تابستان سال1379.فصلنامه جمعیت وتوسعه.انتشارات سازمان ثبت احوال کشور.شماره 32

    جهان‌دوست،رسول(کارشناسی ارشد جغرافیا دانشگاه تهران)،کوهستانی،قاسم(کارشناسی ارشد عمران دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی)،سال1387، گردشگری شهر و آثار آن بر سیما و فضای شهری، سایت مباحث علم جغرافیا.

    حقیقت، عبدالرفیع. بهمن ماه سال 1362. کتاب تاریخ قومس. چاپ کادیان.

    حافظ نیا، محمدرضا. سال 1383. مقدمه ای بر روش تحقیق در علوم انسانی، انتشارات سمت.

    حبیبی، سید محسن. سال 1387. کتاب از شار تا شهر (تحلیلی تاریخی از مفهوم شهر و سیمای کالبدی آن و تفکر و تأثر)، انتشارات دانشگاه تهران.

    خدادادی،راحله،سال 1388،طرح پژوهشی بررسی تغییرات جمعیتی شهرستان سمنان، مشاور: یوسفعلی زیاری، باشگاه پژوهشگران جوان دانشگاه آزاد اسلامی واحد سمنان.

    خیرالدین،علی، بیست و ششم بهمن سال1386.همایش ملی توانمندیها و موانع وراهکارهای توسعه گردشگری استان سمنان ، با همکاری سازمان میراث فرهنگی،دانشگاه سمنان.

    دامغانیان، حسین. بیست و ششم بهمن ماه سال 1386، همایش ملی توانمندی ها و راهکارهای توسعه گردشگری استان سمنان، با همکاری سازمان میراث فرهنگی. دانشگاه سمنان.

    دهقان نژاد، فاطمه. سال 1389. بافت قدیم فرهنگ نامه آموختنی یا واژگان درهم ریخته، دور ریختنی. سایت مؤسسه فرهنگی هنری راسخون.

    رسولی، محمد. سال 1376، مجموعه مقالات چهاردهمین همایش تخصصی بافت های شهری و بهسازی و نوسازی بافت قدیم. وزارت مسکن و شهرسازی.

    رضوانی، علی اصغر. سال 1381،جغرافیا و صنعت توریسم،انتشارات پیام نور.

    رومینا، نادیا. سال 1384. پایان نامه کارشناسی ارشد؛بررسی تحولات کاربری زمین در بافت قدیم (مطالعه موردی شهر سمنان)،راهنما؛ یوسفعلی زیاری، مشاور؛زینب کرکه آبادی.

    روزنامه­همشهری،چهارشنبه­بیست­و­نهم­مهرماه1389،تعریف­توریست، سایتwww.hamshahrionline.com

    روزنامه مستقل صبح ایران ،13 تیرماه سال 1386 ،آفرینش سنندج،خبرنگار آفرینش.

    روال، راج، زمستان 1379. معماری از بطن جامعه و مردم برمی خیزد،مجله آبادی. سال هفتم. شماره 27 و 28، ویژه جشنواره ساختمان.

    رهنمایی، محمدتقی. سال 1369. پلی کپی. جغرافیای اوقات فراغت و جهانگردی، جغرافیای دانشگاه تهران.

    رهنمایی، محمدتقی،سال1374، توسعه بافت قدیم شهری (مفاهیم، سابقه و راهبردها)، مجموعه مقالات دومین سمینار مسکن، وزارت مسکن و شهرسازی.

    سازمان هواشناسی کشور،سال 1387 و اداره کل هواشناسی استان سمنان.

    سازمان میراث فرهنگی دزفول ، سال 1389،سایت دزفول شناسی،سایت avaei.ir

    سالنامه آماری استان سمنان،سال 1387، معاونت برنامه ریزی، برنامه و بودجه استانداری سمنان. (نوشته:ابوالفضل سمنانی)

    سالنامه آماری استان سمنان، سال 1345 تا 1387، سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان سمنان.

    سایت جاذبه های گردشگری،سه شنبه دوازدهم دی ماه 1385، تاریخچه صنعت جهانی توریسم،وبلاگ پشتیبانی مقالات و متنهای وبلاگ اصلی مؤسسه گردشگری شیوار کوهستان.

    سایت www.jamejamonline.ir. سال 1389.

    سقایی، مهدی. دوازدهم اکتبر سال 2009، صنعت گردشگری ، سایت مطالعات گردشگری.

    سیمای استان سمنان، سال 1381،جلد دوم،دفتر معاونت و برنامه‌ریزی استانداری سمنان.

    سازمان مسکن و شهرسازی. سال 1387. (نقشه‌ها)

    شرکت آب شهر سمنان،سال 1388.

    شفقی، علی، سال 1376، راهکارهای توسعه جهانگردی در جمهوری اسلامی ایران، مجموعه مقالات نخستین همایش جهانگردی در جمهوری اسلامی ایران. جلد یک. کیش.

    شکویی، حسین. سال 1354. مقدمه ای بر جغرافیای جهانگردی، انتشارات تحقیقات اجتماعی، تهران.

    شکوئی، حسین. سال 1377. اندیشه های نو در جغرافیا. تهران سازمان گیتاشناسی.

    صادقی، حمیدرضا. سال 1388،شهردار نیاسر کاشان، کتاب نیاسر در کهن باغ شهر ایران. انتشارات میردشتی.

    صیادجو، علی، سال89-88، پایان نامه کارشناسی ارشد؛ نقش اقتصادی تعاونی در توسعه پایدار روستاها (مطالعه موردی شهرستان سمنان)،راهنما؛عباس ارغان، مشاور؛ عباس بخشنده نصرت ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سمنان.

    ضرغام، حمید،سال 1376،راهکارهای توسعه جهانگردی در جمهوری اسلامی ایران، مجموعه مقالات نخستین همایش جهانگردی در جمهوری اسلامی ایران. جلد یک. کیش.

    46-طاسیان، محمدجواد، سال 1383، میزگرد بحران بافتهای قدیمی و فرسوده شهری، ویژه نامه شماره 14 شهرداری، وزارت کشور، سازمان شهرداریها.

    طرح جامع گردشگری استان سمنان. سال 1385. سازمان میراث فرهنگی و گردشگری.

    طرح جامع شهرستان سمنان. سال 1374. اداره کل مسکن و شهرسازی استان سمنان. جلد دوم.

    طرح توسعه عمران و حوزه نفوذ (جامع شهر سمنان) ، سال 1388،مهندسین مشاور معمار و شهرساز.

    عظیمی،محمدرضا، سال 1388. توریسم و نقش آن در توسعه شهری و وظایف شهرها در برابر آن،سایت صنعت توریسم.

    فرزین، محمدرضا. سال 1383 و 1387. اقتصاد گردشگری، شرکت چاپ و نشر بازرگانی وابسته به مؤسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی.

    46-فرزام،فرهاد،سال1376،مجموعه مقالات چهارمین همایش تخصصی بافتهای شهری،وزارت مسکن وشهرسازی.

    فلامکی، محمدمنصور، سال 1380 باز زنده سازی بناها وفضاهای کهن شهری. انتشارات دانشگاه تهران.

     

    قبادیان،امیر،سال 1385،بررسی اقلیمی ابنیه سنتی ایران،سایت روزنامه مردم سالاری،توسعه میراث فرهنگی و گردشگری.

    کاظمی،مهدی، سال 1385،مدیریت گردشگری،انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.

    کاویانی. نوزدهم آبان‌ماه سال 1389، سایت مدیریت MBA و تحلیل روش SWOT در برنامه‌ریزی استراتژیک و مدل SWOT.

    کیدن، زیکفرید، سال 1365،فضا؛زمان و معماری. ترجمه منوچهر مزینی، تهران،چاپ سوم.

    گلی، علی. بیست و یکم مهرماه سال 1387،نگاهی به وضعیت گردشگری در ایران و جهان، سایت آفتاب.

    گلی،علی،سقایی،مهدی،عزت­الله­مافی،نوزدهم­مهرماه­سال1388، کاربرد مدل MS_SWOT در مدیریت گردشگری، مطالعه موردی کلانشهر مشهد، مجله جغرافیا و توسعه، شماره 14.

    گلی، علی. سی و یکم شهریورماه سال 1388،توریسم و جایگاه توریسم ایران، آن، سایت سیاحت جهانگردی و توریسم.

    مرکز آمار ایران. سال 1386. اصول و مبانی جغرافیای جمعیت تهران. نشر قومس. چاپ دهم.

    مرکز آمار ایران، سال 1385، نتایج تفصیلی سرشماری عمومی نفوس و مسکن. معاونت برنامه ریزی و استانداری سمنان.

    مشهدیزاده دهاقانی، ناصر. سال 1374. تحلیل ویژگیهای برنامه ریزی شهری در ایران. انتشارات دانشگاه علم و صنعت ایران. چاپ بهمن.

    59-مجابی، سید مهدی. سال 1387، انسان اجتماعی و بافت قدیم، انسان اقتصادی و کلانشهر، خلاصه مقالات سمینار تداوم حیات در بافت قدیم شهرهای ایران. دانشکده معماری و شهرسازی، گروه مرمت و احیای ابنیه و بافتها

    مخلصی، محمدعلی. چاپ جدید سال1388، کتاب آثار تاریخی سمنان.

    مهندسین مشاور آرمانشهر، سال 1388،طرح جامع شهرستان سمنان،کارفرما سازمان مسکن و شهرسازی شهرستان سمنان.

    مهندسی مشاور پارت، سال 1370، دفتر فنی استانداری سمنان. طرح جامع شهرستان سمنان،شاهرود.

    63.مهندسین مشاور ایوان نقش جهان،سال 1388، مدیرعامل ناصر مشهدیزاده، طرح ساماندهی بافت فرسوده شهر سمنان، کارفرما؛ سازمان میراث فرهنگی. جلد اول و دوم.

    مهندسین مشاور طالش. سال 1373. چگونگی مداخله و مواجهه با بناهای تاریخی و مراکز شهری جهان.

    منشی زاده، رحمت ا.... سال 1376، اصول و مبانی جهانگردی، انتشارات سمت.

    منصوری، سید امیر. سال 1383،پایان نامه کارشناسی ارشد؛ بررسی و شناخت اثرات توسعه شهر سمنان بر محیط دانشگاه آزاد اسلامی واحد سمنان. راهنما: یوسفعلی زیاری، مشاور: زینب کرکه آبادی.

    مؤمن لو، علی. بیست و هفتم بهمن ماه سال 1388، ضمانت و توسعه پایدار گردشگری شهری با حفاظت بافتهای تاریخی ،سایت ایرانمهران.

    میرزایی،حسین.بیست ویکم اسفندماه سال1387، سایت جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری،گردشگری و احیاءبافت تاریخی.

    نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن. سال 1385

    نوبخت، محمدباقر. پیروز، الهام. سال 1387،توسعه صنعت گردشگری در ایران؛موانع و راهکارها، انتشارات معاونت پژوهشی دانشگاه آزاد اسلامی.

    نوری نسب، جعفر. سال 1387،پایان نامه کارشناسی ارشد: تغییر الگوی کشت در روستای دهستان خرمارود شمالی، راهنما: عباس بخشنده نصرت، مشاور: عباس ارغان.

    ورجاوند، پرویز، سال 1387، آب انبارها در ایران و قسمت‌های مختلف آب‌انبارها ، سایت ویکی پدیا.

    هنرپرور، عماد. ششم اردیبهشت 1389.گردشگری­در ایران گردآوری­مقالات وگزارش و اخبار گردشگری. www.business_iran.persianblog.ir

    یزدانی، مائده. سال 1386، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، رشته معماری، راهنما،سید امیر منصوری، نقاط ضعف راهکارهای احیای بافت تاریخی، دانشگاه علم و صنعت ایران .

     

     

     

    منابع لاتین:

     

    Business policy (5th EDI) reading, MA-Addison Wesley

    A model for creating innovative strategies for an enterprise and its application to a rural enterprise management passion 38 (10)

    McDonald, M.H.B. (1993) the marketing planner, Oxford: Butter Worth-

    Kajanus.2000.Heinemann

    WHEELEN, T.L.HUNGER, J.D. 1995. Strategic management KAJANUS, M. 2000

    Swar brook, John, 1998 sustainable tourism



تحقیق در مورد پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , مقاله در مورد پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , پروژه دانشجویی در مورد پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , پروپوزال در مورد پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , تز دکترا در مورد پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , تحقیقات دانشجویی درباره پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , مقالات دانشجویی درباره پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , پروژه درباره پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , گزارش سمینار در مورد پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , پروژه دانشجویی در مورد پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , تحقیق دانش آموزی در مورد پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , مقاله دانش آموزی در مورد پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری , رساله دکترا در مورد پایان نامه ارزیابی توانها وقابلیت های عناصر بافت قدیمی می در توسعه صنعت گردشگری

ثبت سفارش
تعداد
عنوان محصول
بانک دانلود پایان نامه رسا تسیس