پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان

word
143
1 MB
30004
1393
کارشناسی ارشد
قیمت: ۱۸,۵۹۰ تومان
دانلود فایل
  • خلاصه
  • فهرست و منابع
  • خلاصه پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان

    پایان نامه کارشناسی ارشد رشته مددکاری اجتماعی

    چکیده:

    هدف: هدف این پژوهش تعیین اثربخشی آموزش مهارت­ های ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان ورودی جدید دانشگاه علوم پزشکی کردستان بود. روش: روش این تحقیق نیمه آزمایشی از نوع پیش‌آزمون- پس‌آزمون و پیگیری با گروه های آزمایش و گواه استفاده شده است.جامعه آماری: این پژوهش120 دانشجوی ورودی نیمسال دوم تحصیلی بودند. نمونه آماری: نمونه آماری 54 نفر دانشجو که به صورت تصادفی در دوگروه آزمایش و گواه جایگزین شدند.ابزار پژوهش:آزمون سازگاری دانشجویان فرحبخش، به مدت شش جلسه آموزش مهارت ­های ارتباط مؤثر وجرأتمندی در مورد گروه آزمایش اجرا شد، طول مدت هر جلسه(سه ساعت با 15 دقیقه استراحت) بود و به­صورت بحث گروهی متمرکز و کارگروهی، بارش فکری و ایفای نقش اجرا گردید. سپس از هر دوگروه آزمایش و گواه به گونه­ای همزمان پس آزمون به عمل­آمد و سرانجام بعد از گذشت دو ماه از پایان آموزش­­ ها، جهت تعیین ماندگاری مداخله و پیگیری، آزمون مذکور بر روی گروه آزمایش اجراشد.

    یافته ها: داده ها با استفاده از آزمون آماری تحلیل کوواریانس تک متغیره تجزیه و تحلیل شدند و نشان داد که آموزش مهارت­ های ارتباط مؤثر و جرأتمندی سازگاری اجتماعی دانشجویان را افزایش داده است. همچنین، نتایج حاصل از پیگیری نشان داد که تاثیرآموزش مهارت ارتباط مؤثر و جرأتمندی پس از گذشت دو ماه تداوم داشته است. سطح معنی­داری در این پژوهش 001/0p= است.

     نتیجه­گیری: آموزش مهارت های ارتباط مؤثر و جرأتمندی باعث افزایش میزان سازگاری دانشجویان دانشگاه­ ها می گردد. لذا پیشنهاد می شود تا با برگزاری کارگاه­های آموزشی مهارت ­های ارتباط مؤثر و جرأتمندی در دوره­های مختلف تحصیلی در دانشگاه ها، زمینه افزایش سازگاری اجتماعی دانشجویان را فراهم آورد.

    کلید واژه ها: ارتباط مؤثر، جرأتمندی ، سازگاری اجتماعی، دانشجو

    مقدمه: 

    ورود به دانشگاه تغییری مهم درزندگی هر نوجوانی است. دانشجویان به عنوان سرمایه های ملی و نیروی انسانی سازنده­ی فردا همواره مورد توجه خاص برنامه­ریزان و سیاست­گذاران جامعه بوده­اند. زندگی دانشجویی با تغییرات زیادی همراه است و به همین دلیل ضروری است که دانشجویان مهارتها و توانایی­های برای مقابله سالم و متنوع با مشکلات داشته باشند تا بتوانند از سلامت جسمی و روانی خود محافظت کنند و به رشد شخصیت و ارتقای سلامت خود ادامه دهد.کنار آمدن با فشارهای زندگی اعم از اجتماعی و تحصیلی و کسب مهارتهای رویارویی با زمینه های مذکور، همواره بخشی از واقعیت زندگی است و آنچه امروز مهارتهای زندگی نامیده می شود درتعالیم الهی به خصوص قرآن کریم بیان شده است. إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَه ٌ فَأَصْلِحُوا بَیْنَ أَخَوَیْکُمْ وَ اتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّکُمْ تُرْحَمُونَ_10یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا لا یَسْخَرْ قَوْمٌ مِنْ قَوْمٍ عَسى‏ أَنْ یَکُونُوا خَیْراً مِنْهُمْ وَ لا نِساءٌ مِنْ نِساءٍ عَسى‏ أَنْ یَکُنَّ خَیْراً مِنْهُنَّ وَ لا تَلْمِزُوا أَنْفُسَکُمْ وَ لا تَنابَزُوا بِالْأَلْقابِ بِئْسَ الاِسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإیمانِ وَ مَنْ لَمْ یَتُبْ فَأُولئِکَ هُمُ الظَّالِمُونَ_11"سوره حجرات" خرم دل؛(1387)

     ازآنجا که شروع زندگی تحصیلی در دانشگاه برای اغلب دانشجویان کاملاً ناآشنا است، بنابراین دوران تحصیل در دانشگاه فشار های روانی خاص خود را دارد و مهارتهای ویژه­­ای را می طلبد.

    برخی از تغییرات در زندگی دانشجویان عبارتند از:

    محیط دانشگاه در مقایسه با دبیرستان، فضای وسیع­تری دارد و آشنایی با همه مکانها و افراد در کوتاه مدت امکان پذیر نیست. محیط اجتماعی دانشگاه بسیار متفاوت از دبیرستان است در دبیرستان افراد تاحد زیادی از نظر آداب و رسوم، فرهنگ و سطح اجتماعی و اقتصادی و مواردی از این قبیل به هم شباهت دارند. درحالی که در محیط دانشگاه چنین نیست و دانشجویان از روستاها، شهرها و مناطق مختلف جغرافیایی و از اقوام مختلف و حتی گاهی از کشورهای خارجی و از نژادهای دیگر با یکدیگر زندگی کرده و تحصیل می کنند. چنین فضایی اگر چه زمینه­های مساعدی را برای برقراری ارتباطات اجتماعی و شناخت فرهنگ ها و آداب و رسوم مختلف ایجاد می کند، در پاره­ای از موارد سازگاری اجتماعی را سخت تر و پیچیده تر نیز می سازد. فعالیت ها و تکالیف دانشگاهی در مقایسه با دبیرستان متنوع­تر و متعددتراست. انجام پروژه­های علمی تحقیقاتی، ارتباط با مراکز مختلف تحقیقاتی وکاربردی، ارتباط با افرادی در رشته های و حرفه های مختلف و علاوه بر این مصاحبه، مشاهده، کارورزی و همچنین ایراد سخنرانی و غیره نمونه دیگری از فعالیتهای متنوع آموزشی است که در دانشگاه از دانشجو انتظار می­رود آنها را انجام دهد.حجم مطالب درسی دانشگاه در مقایسه با دبیرستان بیشتر وسنگین­تر است. ازطرف دیگرهنگامی­که افراد به قلمرو نوجوانی پای می‌گذارند بعلّت تحولات مختلف روانی، جسمی، جنسی و شرایط گذار بسیار حسّاسی را تجربه می‌کنند که اگر توجه کافی به نیازهای آنان در این برهه­ی حسّاس مبذول نشود، مشکلات تحولی بسیار زیادی نظیر افسردگی، خودکشی، بزهکاری و...امکان دارد تجربه کند. که تا حد زیادی بسیاری از این اقدامات در رابطه با عمده‌ترین مشکل نوجوانان در این دوره یعنی سازگاری است. و اما نقطه­ی حسّاس این است که دانشجویان به عنوان قشر فرهیخته معمولاً در این دوره­ی حسّاس تحولّی بسر می‌برند و متأسفانه شواهدی دال برآن است که در محیط دانشگاه و محیطهای دانشجویی مثل خوابگاه‌ها رشد روزافزون این رفتارها قابل مشاهده است با توجه به این تغییرات در زندگی دانشجویان سازگاری و یا عدم سازگاری اجتماعی آنان با محیط جدید دانشگاه تحت تأثیر عوامل زیادی از جمله آموزش مهارتهای زندگی قرار می­گیرد، بنابراین مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی به عنوان دو مهارت مهم از مهارتهای ده­گانه زندگی که از ضروریات زندگی اجتماعی می باشند بر سازگاری اجتماعی مؤثر    می باشند مورد بررسی قرار گیرند .

    لذا این پژوهش با عنوان "اثربخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان" با شناخت وآگاهی از تفاوتهای اجتماعی و شخصیتی در دانشجویان درصدد است میزان اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی را بر سازگاری اجتماعی دانشجویان بررسی کند.

    2-1- بیان مسأله

    دانشگاه ها و محیط های دانشجویی در برگیرنده بخش اعظمی از جوانان، نخبگان و فرهیختگان جامعه می باشند. این جمعیت جوان همسو با فضای در حال­گذار موجود و سیر پیشرونده منابع اطلاعاتی، درگیرچالشها، دگرگونیها و فشارهای متعددی بوده ونیازمند توجه وحمایت ویژه می باشند. دانشگاه یک محیط جدید، همراه با کاهش حمایت والدین، ساختار تحصیلی متفاوت و تقاضا برای سازگاری با روابط اجتماعی جدید است. برخی از دانشجویان برای سازگار شدن با زندگی دانشگاهی رنج می برند. توقعات فرد از دانشگاه بر سازگاری وی تأثیر می‌گذارد.اغلب شکافی بین توقعاتی که فرد از دانشگاه انتظار دارد و آنچه دانشگاه واقعاً هست، وجود دارد، روابط بین فردی و داشتن مهارت های خاص به خصوص مهارت ارتباط مؤثر و مهارت جرأتمندی دو مهارت اصلی در سازگاری اجتماعی محسوب می شوند،که همواره مد نظرمسئولان تأمین بهداشت روان دانشجویان بوده اند دانشجویان دانشگاه ها به لحاظ حساسیت دوران رشد و تحول شرایط بحرانی این برهه از زندگی بخصوص در سالهای اول ورود به دانشگاه مشکلات و ناراحتیهای بیشتری را تجربه می کنند. که از جمله می­توان به گسستن از زندگی قبلی در خانواده، ورود به زندگی دانشجویی، زندگی با هم اتاقی، سازگاری با محیط دانشگاه و خوابگاه و مدیریت مسائل معیشتی، تحصیلی، سیاسی، اقتصادی ،اشتغال مسائل عاطفی و چگونگی پرکردن اوقات فراغت، تعارف سیگار، قلیان و بعضاً سوءمصرف مواد مخدر، شرکت در شب نشینی های دوستانه، انحرافات جنسی و سایر مشکلات اشاره کرد. براساس گزارشات واصله دلایل مراجعه­ی دانشجویان به ادارات مشاوره دانشجویی دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور، طی سال‌های 1388 تا 1390 نشان می دهد، که شایع ترین مشکلات دانشجویان به ترتیب عبارتنداز:1- مشکلات روانشناختی2- مشکلات تحصیلی 3- مشکلات ارتباطی شامل: ناسازگاری در خوابگاه، مشکل ارتباط بین فردی در دانشگاه و خارج از دانشگاه4- مسایل مربوط به ازدواج 5- مشکلات دیگر است. وضعیت دانشجویان ارجاعی به اداره مشاوره دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی کردستان نیز در طی سالهای مذکور به همین صورت بوده است. دفتر مرکزی مشاوره دانشجویی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی گزارش عملکرد سالانه؛(1390-1388)

    بحث مهم دیگری که در سالهای اخیر مطرح است توانمند سازی افراد و اجتماعات است توانمند سازی در دهه 1990 مطرح گردید.توانمند سازی به فرایندی اجتماعی گفته می شود که به منظور آگاه سازی، آموزش مستمر برای ارتقای ظرفیت های فردی و اجتماعات محلی و نیز یاوری افراد در دسترسی به منابع و تأمین زندگی مولد می باشد. تودر؛(1996)

    دانشجویان علاوه برکسب تحصیل عملاً باید سبک زندگی خود را مشخص نمایند، به نقش­های که در ذهن خود تدارک دیده­اند جامه عمل بپوشانند و برای رهایی از تنهایی و انزوا، ارتباطات مناسبی با دنیای اطراف خود برقرارکنند. سازگاری اجتماعی بخش مهمی از زندگی دانشجویان به ویژه دانشجویان ورودی جدید است، برای اکثر افراد ورود به دانشگاه یک تغییر بزرگ است،کلاسهایی با مدرسین نا آشنا و بودن در یک محیط جدید درکنار سایر دانشجویان از اقوام و فرهنگی های متفاوت. سازگاری با آن را، برای برخی از افراد سخت و برخی دیگر آسان است. فقدان مهارتها و توانمندی‌های عاطفی، روانی و اجتماعی، افراد را در مواجهه با مسائل و مشکلات آسیب پذیرنموده و آنها را در معرض انواع اختلالات روانی، اجتماعی و رفتاری قرار می‌دهد. میرویسی؛(1385)

    لذا تغذیه، پشتیبانی و حمایت ذهنی، روانی و اجتماعی دانشجویان، نیازمند ایجاد، آموزش و پرورش مهارتها و توانمندیهایی برای تصمیم گیری آگاهانه، مقابله با استرس­ها و هیجانهای روزمره، افزایش خودکارآمدی آنان است، تا در کنار پیشگیری از آسیب های احتمالی، ارتقای سطح بهداشت روان فردی و اجتماعی دانشجویان در محیط های دانشگاهی تامین­گردد. پژوهش ها نشان داده­اند که بسیاری از مشکلات بهداشتی و اختلالات روانی عاطفی ریشه های روانی و عاطفی دارند از جمله این پژوهش­ها در زمینه سوءمصرف مواد نشان داده است سه عامل مهم با سوءمصرف مواد رابطه دارند، که عبارتند از: عزت نفس ضعیف، ناتوانی در بیان احساسات و فقدان مهارتهای ارتباطی. مک دانالد[1]و همکاران؛(1991) همچنین زیمرمن و همکاران؛(1992) بین احساس خودکارآمدی شخصی و موفقیت تحصیلی همبستگی معنا داری یافتند مطالعات زیادی که بین عزت نفس ضعیف و سوء مصرف الکل دارو، سینگ و مصطفی؛(1994)، بزهکاریدوکزو و لورج،[2]؛(1989)، بی بند وباری جنسی کدی[3]؛(1992) و افکار خودکشی چوکت[4] ؛(1993) رابطه وجود دارد. بنابراین با توجه به مدارک و شواهد علمی و به منظور پیشگیری از بروز آسیب های اجتماعی اعتیاد، خودکشی و خشونت، رفتار های بزهکارانه و اختلالات روانی لازم است به موضوع بهداشت روانی و اهمیت آن توجه بیشتری شود.نوری قاسم آبادی،محمد خانی؛(1379)

    حاتمی وکاوسیان؛(1391)مهارتهای زندگی یک رویکرد مبتنی برتغییر رفتار یا شکل دهی رفتارتعریف می کندکه موجب توازن میان سه حوزه: دانش، نگرش، مهارت­ها می شود. یکی از ضروریات زندگی اجتماعی برقراری ارتباط است. بنابراین هدف اصلی برقراری ارتباط انتقال پیام است، جرأتمندی بهترین راه برای دست یافتن روابط بین فردی متقابلاً رضایت بخش است.کریس. ال.کلینکه[5]؛(1386)ارتباط جرأتمندانه گونه­ای از ارتباط است که در آن هر احساسی بجز اضطراب ابراز شده و نتیجه آن رسیدن به اهداف و مقاصد شخصی بدون ضایع کردن حق دیگران.

    تعاریف مختلفی از جرأتمندی به عمل آمده است، مثلاً:محمد خانی؛(1391)، به نقل از ولپه[6]؛(1973) معتقد است رفتار جرأتمندانه عبارت است از بیان مناسب هر احساسی غیر از اضطراب. منظور از سازگاری اجتماعی ارتباطی است که یک موجود زنده با توجه به محیط خودش آغاز      می­نماید.پورافکاری؛(1373).

     در این میان مددکاران اجتماعی نقش مهمی برعهده دارند. مالکوم پین[7]؛(2005) بیان می‏کند که مددکاران اجتماعی شخصیتی هستند که به عنوان مشاور به مددجویان در زمینه­ی استفاده از منابع مختلف درونی و بیرونی برای تقویت اعتماد به نفس و اصلاح توانایی‏های حل مشکل، مشاوره می‏دهند و همچنین به عنوان آموزش دهنده در این فرایند به دومسئله می‏پردازند. ابتدا کمک به مددجویان جهت شناخت خود و دوم ­آموزش مهارت­هایی‌که در انجام وظایف و نقش‏های مددجویان به آنها کمک می‏نماید. اقلیما و عادلیان راسی؛(1388).

    با توجه به اینکه مهارت­های ارتباط مؤثر و جرأتمندی به عنوان دو مهارت مهم از ضروریات زندگی اجتماعی می­باشند، لذا این پژوهش درصدد پاسخ به این سئوال است که آموزش مهارت­های ارتباط مؤثر و جرأتمندی برسازگاری اجتماعی دانشجویان مؤثر است؟

    3-1- انگیزه پژوهشگر

    انگیزه پژوهشگر از انجام این پژوهش بیش از هر چیز علاقه ویژه به مبحث مهارت­های زندگی به ویژه دو مهارت ارتباط موثر و جرأتمندی ومبحث سازگاری اجتماعی می باشد ضرورت پرداختن به این دو موضوع برای پژوهشگر یک دغدغه جدی می باشد و تصور چنین است که انجام بهینه وظیفه­ی یک مددکاراجتماعی در راستای توانبخشی اجتماعی همین آموزش مهارت­های زندگی است که می­تواند تحقق پذیرد. از طرف دیگر سازگاری اجتماعی از محوری ترین موضوعاتی بوده که در قالب مسائل متعدد در چند سال اخیربا توجه به آمار و ارقام گزارشات ادارات مشاوره دانشجویی ارسالی از دانشگاه های علوم پزشکی به وزارت متبوع ذهن پژوهشگر را به خود مشغول کرده از این رو این پژوهش فرصت بسیار مناسبی را جهت پرداختن به این مقوله فراهم می آورد.

    4-1- اهداف تحقیق

    شناخت تأثیر آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر میزان سازگاری اجتماعی دانشجویان

    شناخت تأثیر آموزش مهارت ارتباط مؤثر بر سازگاری اجتماعی

    شناخت تأثیر آموزش جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی

    شناخت تأثیر آموزش مهارت ارتباط مؤثر بر ابعاد سازگاری اجتماعی

    شناخت تأثیر آموزش جرأتمندی بر ابعاد سازگاری اجتماعی

    5-1- ضرورت و اهمیت پژوهش

    تطبیق دانشجویان جدیدالورود با شرایط جدید دانشگاه: وقتی دانشجویان وارد دانشگاه­می شوند باید خود را با شرایط جدید دانشگاه تطبیق دهند. آنها باید با اساتید، برنامه های درسی سنگین ، محیط جدید سازگار شوند و به خوردن غذاهای گوناگون و احیاناً نامانوس خو بگیرند. دوستان جدیدی پیدا کنند و با سرگرمی های تازه آشنا شوند، لازمه کسب این تازه­ها آن است که دانشجو از بسیاری جهات تغییر روش دهد و رفتار روزمره خود را با مقتضیات محیط جدید تطبیق داده و مهارت های تازه­ای را بیاموزند و از نو با اجتماع سازگار شوند. این وضعیت برای دانشجویان ورودی جدید که تازه محیط خانه و خانواده و دوستان قدیمی و شهر و دیار خود را ترک نموده اند و احیاناً مجبور به استفاده از خوابگاه دانشجویی نیز هستند بیشتر می­شود و از طرف دیگر دانشجویان با مشکلات متعددی از قبیل تطابق با رشته تحصیلی، ارتباط با دوستان جدید، هم اتاقی ها، اشکال در تصمیم گیری، اشکال در معیارهای دوست­یابی، بحث های سیاسی، مشکلات اقتصادی و....مواجه می­شوند.

    بنابراین، دوران دانشجویی و مطالبات ناشی از شرایط حاکم بر فضای دانشگاه ایجاب می کند که دانشجویان در طول دوران تحصیل خود به منظور سازگاری بهتر و عملکرد تحصیلی بهینه به سمت فراگیری مهارت روی آورند.

    آموزش دانشجویان جدیدالورد در جهت سازگاری اجتماعی: آشنایی با مهارت­های زندگی برای دانشجویان وودی جدید به منزله­ی یک ضرورت در جهت پاسخ به نیازهای آنها است که آنها را قادر می سازد بطور مؤثر با مقتضیات و کشمکش های این دوران روبرو شوند با دیگران طوری رفتار برقرار کنند که بتوانند به حقوق، الزامات، رضایت خاطر و یا انجام وظایف خود در حد معقولی دست یابند، بی آنکه حقوق، الزامات، رضایت خاطر و یا وظایف دیگران را نادیده بگیرند و در عین حال بتوانند در این موارد، مبادله­ای باز و آزاد با دیگران داشته باشند. میرویسی؛(1385).

    بنابراین­ آموزش مهارتهای زندگی به منظورسازگاری و ارتقاءکیفیت زندگی در آحاد مردم لزوم توجه به این مهارتها را برای اقشار خاص از جمله دانشجویان بیش از پیش محرز ساخته است.

    مهارت آموزی راهی برای موفقیت در زندگی: آموزش و یادگیری مهارت­های زندگی کاری است که از زمان شکل گیری شخصت انسان آغاز می شود و به عنوان فرایندی مادام­العمر تا پایان زندگی ادامه می یابد. جهت برخورداری از موفقیت و پیشگیری از شکست های روانی، شخص باید دارای منابع، فرصت ها و قابلیت تأثیر بر شرایط زندگی خویش باشد. هنگامی که فرد در زندگی خود از چنین صفاتی برخوردار باشد احساس قدرت خواهد کرد. حس قدرت در احساسات و باورهایی که در مورد قابلیت های خود دارد، نمایان  می شود. مثلاً او باور خواهد کرد که می تواند هر کاری را که با توجه به سن و وضعش لازم است، با خودش تصمیم می گیرد انجام دهد- در مورد مسئولیت احساس راحتی خواهدکرد– و همچنین احساس می کند که قادر به تصمیم گیری، و نیز حل بیشتر مشکلاتش بوده و با وجود تنش ها و فشار های روانی، می تواند کنترل خود را حفظ کند. از سویی او قادر خواهد بود از مهارت­هایش در موقعیت های لازم استفاده کند. در نهایت تصور خواهد کرد که می تواند مسئولیت های زندگی خویش را با افق­هایی روشن، به عهده گیرد.

    ضرورت برقرای ارتباط مؤثر: انسان برای بقاء خود همواره مجبور بوده است با مشکلات متعدد دست و پنجه نرم کند و با بهره گیری از عقل زمینه سازش خود را با محیط فراهم کند و حیاتی متفاوت از زندگی حیوان بنا کند؛ زیرا هوش انسان از یک طرف قابلیت شناخت و مهار طبیعت را دارد(هوش شناختی) و از سوی دیگر قابلیت شناخت و مهار دنیای درون را برای زندگی راحت و بهتر امکانپذیر می­سازد(هوش هیجانی). اما بسیاری از مشکلات انسان جامعه امروز شبیه گذشته نیست و ریشه در نحوه ارتباط انسان با دیگران دارد. از این رو مجهز شدن به مهارت­های ارتباطی میتواند مؤثر باشد شغل برخی از افراد مانند مدیران، معلمان، و دانشجویان به گونه است که به این مهارت­ها بیش از دیگران نیازمندند، توانایی برقراری ارتباط با مردم بیش از هر تواناتی دیگری اهمیت دارد. کرامتی؛(1390)

     اهمیت این تواناییها برای دانشجویان در سطوح مختلف تحصیلی به مراتب بیشتر است،زیرا موفقیت آنان در زمینه برقراری ارتباط مؤثر با استادان، کارفرمایان، همکلاسان و هم اتاقیها زمینه ساز تحقق اهداف تحصیلی، شغلی و خانوادگی آنهاست. فرامرزی؛(1388)

    ضرورت برقراری ارتباط جرأتمندانه: جرأتمندی یک شیوه ارتباطی خاص است که قابل یادگیری است این مهارت افراد را قادر خواهد خواست تا عقاید خود را در خصوص موضوعات ضمن احترام به دیگران آزادانه بیان کنند و در واقع در این مهارت فرد حقوق خود را محترم می شمارد و به حقوق دیگران نیز احترام قائل است و این مهارت زمانی اهمیت بیشتری برخوردار خواهد بود که افراد تحت فشار هستند و دارای سه سبک ارتباطی است:1- سبک ارتباطی منفعلانه: یعنی اهمیت ندادن به نیازها و خواسته­های خود و پذیرفتن خواسته های دیگران است، حتی اگر این خواسته به ضرر فرد باشد.2- سبک ارتباطی پرخاشگرانه: یعنی ایستادگی سرسختانه برای مطالبه­ی حقوق خود و ابراز عقاید و احساسات به شیوه­ای که معمولاً نامناسب بوده و باعث زیر پا گذاشتن حقوق دیگران می شود.3- سبک ارتباطی جرأتمندانه: یعنی پافشاری بر حقوق خود و بیان مستقیم، صریح و صادقانه احساسات و افکار خود با احترام به حقوق دیگران. موسوی چلک؛(1390)

    ضرورت سازگاری اجتماعی: سازگاری وهماهنگ شدن باخود ومحیط پیرامون خود برای هرموجود زنده یک ضرورت حیاتی است.زندگی روزمره­ی آدمیان عموماً برمحور همین سازگاری دور می زند. هر انسانی نیازهای دارد و می کوشد آنها را برطرف سازد سازگاری اجتماعی بر این ضرورت متکی است که این نیازها باید با منافع گروهی که در آن زندگی می کند هماهنگ و متعدل باشد. سازگاری اجتماعی به مثابه مهم ترین نشانه سلامت روان، از مباحثی است که در دهه­های اخیر، توجه بسیاری را جلب کرده است. ابعاد سازگاری شامل سازگاری اجتماعی، عاطفی، جسمانی و اخلاقی است که در رأس همه، سازگاری اجتماعی قرار دارد؛ بطوری که این سازگاری پیش درآمد رسیدن به سازگاری عاطفی و اخلاقی تلقی می شود.سازگاری با محیط اطراف برای هر فردی لازم و ضروری است و بدون داشتن سازگاری، علاوه بر این که بسیاری از نیازهای انسانی تأمین  نمی­شود، بلکه فرد از سوی جامعه به شدت طرد شده و تعاملات اجتماعی او به پایین­ترین سطح خود می­رسد.

    در نهایت از این میان مهارت­هایی که به نظر می رسند با سازگاری اجتماعی مناسبت بیشتری دارند و درتسهیل سازگاری اجتماعی نقش بیشتری دارند، مهارت­های ارتباط مؤثر و جرأتمندی است. با توجه به این که دانشجویان دانشگاه های علوم پزشکی درآینده متولیان اصلی سلامت جسمی و روانی جامعه هستند. لذا محقق درصدد است به بررسی تأثیرآموزش مهارت­های مورد اشاره در موضوع تحقیق بر میزان سازگاری آنها بپردازد.

    6-1- فایده پژوهش

    با توجه به آنچه که درباره اهمیت و ضرورت توجه به مسئله سازگاری اجتماعی در مباحث مذکور آمد این نیاز احساس می­شد که پژوهشی در این باره صورت گیرد و سازگاری اجتماعی دانشجویان را از سطح نظری و انتزاعی به سطح واقعی آورده و روابط بین متغییر را در یک جامعه واقعی(دانشجویان) بررسی نماید، تلقی این است که این تحقیق دست کم در مورد جامعه آماری مورد مطالعه دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی کردستان تأثیر و جایگاه آموزش مهارتهای زندگی به ویژه دو مهارت ارتباط مؤثر و جرأتمندی را مشخص نماید و بدین طریق بتواند راه را برای تلاش های بعدی جهت تدوین برنامه­های در راستای افزایش سازگاری اجتماعی دانشجویان بگشاید.

    7-1 - متغیرهای تحقیق

    متغیرهای مستقل: ارتباط مؤثر و جرأتمندی

    متغیروابسته: سازگاری اجتماعی دانشجویان

    متغیرهای واسطه­ای: سن، جنسیت، میزان تحصیلات، رشته تحصیلی.

     

    [1] McDonald

    [2] Dukes- Lorch

    [3] Keddie

    [4] Choquet

    [5] Kleinke

    [6] Wolph

    [7] Mahcolm Payne

    Abstract:

    Purpose: the aim of this research was determining the effectiveness of training of effective communication and assertiveness skills and social adjustment on newly entered student of medical science university of Kurdistan. Method: method of this research is used semi-experimental pretest –posttest and follow-up with Experimental and control groups. The population In thisstudy,120 studentswereenteringthe second semesterof study:.The sample:54 student that was replaced randomly in two group Experimental and test. Research Tools: Students adjustment Test Normalization was made by Farahbakhsh for sixsessionseffective communication and assertivenessskills training were conducted, The duration ofeach session(three hours with 15minute break) and to-face focus group discussionsgroup, brainstormingand role playingwas done. Then the experimental and control group sat the same time as the practice exam And finally, after two months fromend ¬ seduction, intervention and follow-upto determine survival, the test of the group was carried out.

    Results: Datawere analyzedusingunivariateanalysis ofcovarianceshowed thatteachingeffective communication andassertiveness skillssocial adjustment ofstudentshas increased. Also, the results of follow-upshowed that theimpactof effective communicationskillsand assertiveness persistafter twomonths. Level ofsignificanceinthisstudy wasp=0/001

    Conclusion: training of effective communication and assertiveness skills cause of areincreasessocial adjustment university ’students. It is  proposedtoholdworkshops oneffective communicationand assertiveness skillsinvarious coursesof studyat universities, to increasestudents' social adjustmentprovided.

    Keywords:effectivecommunication,assertiveness,socialadjustment,studt.

  • فهرست و منابع پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان

    فهرست:

     

    فهرست

    تقدیروتشکر

    تقدیم به

    چکیده

    فصل اول کلیات                                         

    1-1 مقدمه فصل اول................................................................................................................................................ 2

    2-1 بیان مسأله............................................................................................................................................................... 3

    3-1انگیزه پژوهشگر........................................................................................................................................................ 6

    4-1 اهداف تحقیق........................................................................................................................................................ 6

    5-1 ضرورت و اهمیت پژوهش.................................................................................................................................... 6

    6-1  فایده پژوهش..................................................................................................................................................... 9

    7-1 متغیرهای تحقیق............................................................................................................................................... 9

    فصل دوم ادبیات پژوهش

    1-2 مقدمه ................................................................................................................... 11

    2-2 تاریخچه­ی آموزش مهارت‏های زندگی در جهان.............................................................. 12

    3-2 تاریخچه­ی آموزش مهارت‏های زندگی در ایران............................................................... 12

    4-2 تعریف سازمان بهداشت جهانی از مهارت­های زندگی..................................................... 13

    5-2 طبقه بندی بین المللی مهارت‏های زندگی......................................................................... 13

    5-1-2 مهارت عمومی، اصلی یا مشترک........................................................................... 14

    5-2-2 مهارت های خاص یا غیرمشترک.............................................................................. 14

    6-2 کاربرد مهارت‏های زندگی(ارتباط مؤثر و جرأتمندی)......................................................... 16

    7-2  اهداف آموزش مهارت­های زندگی............................................................................... 16

    8-2  انواع مهارت­های زندگی............................................................................................ 17

    9-2  نقش مهارت­های زندگی در ارتقای بهداشت روان....................................................... 19

    نمودار شکل یک پنج حوزه اصلی مهارت­های زندگی............................................................... 19

    10-2 مهارت ارتباط مؤثر............................................................................................. 19

    11-2 تعریف ارتباط ..................................................................................................... 20

    12-2 ضرورت و اهمیت ارتباطات..................................................................................... 20

    13-2 اصول و مقررات ارتباطات بین فردی....................................................................... 21

    14-2 عناصر اصلی ارتباط............................................................................................... 21

    15-2 عوامل مؤثر در شروع ارتباط.................................................................................... 21

    16-2 موانع ارتباط............................................................................................................... 22

    17-2 مهارت جرأتمندی.................................................................................................... 22....

    18-2 قدرت ابراز وجود.................................................................................................... 23....

    19-2 اهمیت مهارت جرأتمندانه......................................................................................... 25....

    20-2 شیوه های آموزش مهارت های زندگی........................................................................... 26....

    21-2 اجرای برنامه­ی آموزش مهارت های زندگی................................................................ 28

    نمودار شکل دوآثارمختلف آموزش مهارت­های زندگی در طی زمان.............................................. 28

    22-2 سازگاری و ناسازگاری................................................................................................. 28....

    23-2 تعاریف در حیطه سازگاری اجتماعی............................................................................. 29....

    24-2 تحلیل فرآیند سازگاری اجتماعی................................................................................... 32....

    25-2 علائم بالینی اختلالات سازگاری...................................................................................... 33....

    26-2 انواع ناسازگاری............................................................................................................ 33

    26-2-1 گروه اول ناسازگاران اجتماعی................................................................................ 33

    26-2-2 گروه دوم ناسازگاران حسی و حرکتی....................................................................... 34

    26-2-3 گروه سوم ناسازگاران ذهنی و عقلی.......................................................................... 34

    27-2 بهداشت روان و سازگاری........................................................................................... 34

    28-2 ملاک و معیارسازگاری................................................................................................ 34

    29-2 عوامل مؤثر بر سازگاری اجتماعی.................................................................................. 35

    29-2-1 عوامل فردی....................................................................................................... 35

    29-2-2 هوش.................................................................................................................... 35

    29-2-3 عوامل خانوادگی..................................................................................................... 36

    29-2-4 عوامل اجتماعی................................................................................................... 37

    29-2-5 رسانه های گروهی................................................................................................ 37

    29-2-6 گروه همسالان...................................................................................................... 37

    29-2-7 عوامل مذهبی و اخلاقی....................................................................................... 38

    30-2 سازگاری با دانشگاه................................................................................................... 38

    31-2 مبانی نظری............................................................................................................ 40

    31-2-1 نظریه های روانشناسی....................................................................................... 40

    31-2-1-1 نظریه­ی اریکسون................................................................................... 40

    31-2-1-2 نظریه­ی روانشناسی فردی آدلر.................................................................. 41

    31-2-1-3 نظریه­ی بین فردی سالیوان........................................................................... 42

    31-2-2 نظریه های جامعه شناسی.................................................................................... 44

    31-2-2-1 نظریه­ی ناهنجاری دورکیم........................................................................... 44

    31-2-2-2 نظریه­ی ناهنجاری مرتون................................................................................. 45

    31-2-2-3 نظریه­ی کنش اجتماعی ماکس وبر.................................................................... 46

    31-2-3 نظریه های مددکاری اجتماعی............................................................................. 47

    31-2-3-1 نظریه­ی توانمند سازی مدافعه..................................................................... 47....

    31-2-3-2 نظریه­ی سلامت اجتماعی کییز....................................................................... 47

    نمودار شکل سه مدل پنج عاملی کییز......................................................................................... 48

    31-2-3-3 نظریه­ی مددکاری اجتماعی شناختی- رفتاری.................................................. 49

    نمودار شکل چهار الگوی عمومی مورد استفاده در تئوری شناختی - رفتاری................................. 49

    31-2-3-3 نظریه­ی یادگیری اجتماعی ............................................................................. 50

    31-2-4 دیدگاه ها و مکاتب............................................................................................ 50

    31-2-4-1دیدگاه روان تحلیل­گری.............................................................................. 50

    31-2-4-2دیدگاه علوم رفتاری...................................................................................... 51

    31-2-4-3 دیدگاه زیستی- روانی- اجتماعی..................................................................... 52

    31-2-4-4 سازگاری اجتماعی در مکتب انسان گرایی........................................................ 52

    32-2 پیشینه­ی پژوهش در خارج ازکشور................................................................................. 53

    33-2 پیشینه­ی پژوهش در داخل ازکشور.................................................................................. 55

    34-2 چارچوب نظری......................................................................................................... 57

    35-2 مدل نظری .................................................................................................................. 58

    نمودارشکل پنج مدل نظری نحوه­ی آموزش مهارت­های زندگی(ارتباط مؤثر و جرأتمندی)................ 58

    36-2 سئوالهای تحقیق........................................................................................................... 59

    37-2 فرضیه های اصلی پژوهش.......................................................................................... 59

    38-2 فرضیه های فرعی پژوهش.......................................................................................... 59

    فصل سوم روش تحقیق

    1-3 مقدمه فصل سوم........................................................................................................ 61

    2-3 طرح تحقیق..................................................................................................................... 62

    جدول 3-1 طرح کلی پژوهش............................................................................................... 62

    3-3 جمعیت آماری................................................................................................................. 62

    4-3 حجم نمونه و روش نمونه گیری....................................................................................... 62

    5-3 ابزار پژوهش.................................................................................................................... 63

    6-3 روش جمع آوری اطلاعات.............................................................................................. 69

    جدول 3-2 خلاصه جلسات و مداخلات روان آموزشی مهارت­های زندگی............................. 71

    7-3 روش تجزیه و تحلیل داده ها........................................................................................ 72

    8-3 تعاریف مفهمومی و عملیاتی متغییرهای تحقیق................................................................. 72

    8-3-1 تعریف مفهومی سازگاری اجتماعی......................................................................... 72

    8-3-2 تعریف مفهومی ارتباط مؤثر...................................................................................... 72

    8-3-3 تعریف مفهومی جرأتمندی........................................................................................ 72

    8-3-4 تعریف عملیاتی سازگاری اجتماعی.......................................................................... 72

    8-3-5 تعریف عملیاتی آموزش جرأتمندی............................................................................ 72

    8-3-6 تعریف عملیاتی آموزش ارتباط مؤثر........................................................................... 73

    9- 3 ضوابط و قواعد اخلاقی............................................................................................... 73

    فصل چهارم تجزیه و تحلیل داده ها

    1-4 مقدمه فصل چهارم...................................................................................................... 75

    2-4 یافته های توصیفی......................................................................................................... 75

    1-2-4 سن آزمودنیها........................................................................................................ 75

    جدول 4-1 مقایسه سن افراد مورد مطالعه بر حسب گروه..................................................... 75

    2- 2- 4 رشته تحصیلی آزمودنیها.......................................................................................... 75

    جدول 4- 2 توزیع فراوانی نسبی و مطلق  رشته تحصیلی آزمودنیها بر حسب جنسیت................ 75

    3-2-4 میانگین نمرات آزمودنی­ها در پرسشنامه­ی سازگاری اجتماعی....................................... 76

    جدول4-3 میانگین نمره سازگاری اجتماعی افراد مورد مطالعه در پیش آزمون و پس آزمون و مرحله پیگیری.. 76

    3-4  بررسی مفروضه های تحلیل کوواریانس........................................................................ 77

    1-3-4 بررسی توزیع نرمال نمرات.................................................................................. 77

    جدول4-4 میانگین، انحراف معیار،کجی وکشیدگی نمره سازگاری اجتماعی دانشجویان مورد مطالعه 77

    2-3-4 آزمون همسانی واریانس میانگین نمرات................................................................... 77

    جدول4-5 نتایج آزمون لوین برای بررسی همگنی واریانس میانگین نمرات افراد(54n=)......... 78

    4-4 آزمون فرضیه های پژوهش.......................................................................................... 78

    فرضیه اول............................................................................................................................. 78

    جدول 4-6خلاصه نتایج تحلیل کوواریانس یک متغیری روی نمره های پس آزمون با کنترل پیش آزمون­سازگاری اجتماعی................................................................................................................................ 79

    جدول4-7  خلاصه نتایج تحلیل کوواریانس یک متغیری در متن مانکوا بر روی نمره کل پس آزمون با کنترل نمره کل پیش­آزمون سازگاری اجتماعی ................................................................................................ 79

    فرضیه دوم............................................................................................................................. 80

    جدول4-8  خلاصه نتایج تحلیل کوواریانس یک متغیری در متن مانکوا بر روی نمره کل پس آزمون با کنترل نمره کل پیش آزمون سازگاری اجتماعی( ارتباط مؤثر)............................................................................ 80

    فرضیه سوم............................................................................................................................ 80

    جدول4-9  خلاصه نتایج تحلیل کوواریانس یک متغیری در متن مانکوا بر روی نمره کل پس آزمون با کنترل نمره کل پیش آزمون سازگاری اجتماعی(جرأتمندی)............................................................................. 81

    فرضیه چهار.......................................................................................................................... 81

    جدول4-10  خلاصه نتایج تحلیل کوواریانس یک متغیری در متن مانکوا بر روی نمره کل پس آزمون با کنترل نمره کل پیش آزمون بر مولفه دلبستگی به رشته تحصیلی و دانشجویان مورد مطالعه............................ 81

    فرضیه پنج............................................................................................................................... 82

    جدول4-11  خلاصه نتایج تحلیل کوواریانس یک متغیری در متن مانکوا بر روی نمره کل پس آزمون با کنترل نمره کل پیش آزمون بر مولفه سازگاری عاطفی در دانشجویان مورد مطالعه............................................ 82

    فرضیه شش............................................................................................................................. 82

    جدول4-12  خلاصه نتایج تحلیل کوواریانس یک متغیری در متن مانکوا بر روی نمره کل پس آزمون با کنترل نمره کل پیش آزمون بر مولفه هدفمندی و خودیاری در دانشجویان مورد مطالعه.................................... 83

    فرضیه هفت............................................................................................................................. 83

    جدول4-13 خلاصه نتایج آزمون بر روی نمرات مرحله پس آزمون و پیگیری در دانشجویان مورد مطالعه در گروه آزمایش.................................................................................................................................. 84

    5-4 محدودیت­های پژوهش................................................................................................... 85

    فصل پنجم بحث و نتیجه گیری

    1-5 مقدمه فصل پنجم....................................................................................................... 87

    2- 5 بحث و نتیجه گیری...................................................................................................... 87

    فرضیه اول............................................................................................................................. 87

    فرضیه دوم............................................................................................................................. 88

    فرضیه سوم............................................................................................................................ 89

    3- 5 نقش مددکاری اجتماعی در سازگاری اجتماعی............................................................. 91

    4- 5 جایگاه حرفه­ای مددکاری اجتماعی................................................................................. 92

    5- 5 خدمات تخصصی مددکاری اجتماعی............................................................................... 93

    6- 5 مراحل و تکنیک های مددکاری اجتماعی......................................................................... 94

    7- 5 استراتژی های مددکاری اجتماعی................................................................................... 95

    8- 5 نقش های تخصصی مددکاری اجتماعی........................................................................... 96

    9- 5 راهکارها و اقدامات از دیدگاه مددکاری اجتماعی تقویت شبکه های حمایتی.................... 98

    10- 5 بررسی پیگیری تأثیر مداخله.................................................................................. 99

    11-5 جمع بندی.......................................................................................................... 99

    12-5 پیشنهادهای پژوهشی....................................................................................... 100

    13-5 پیشنهادات کاربردی......................................................................................... 100

    منابع................................................................................................................................ 102

    پیوست ها........................................................................................................................ 116

    منبع:

     

    منابع فارسی

    کتاب:

    آقابخشی، حبیب؛(1388)،مهارت­های زندگی برای دانشجویان،چاپ اول، ناشردفتر برنامه ریزی اجتماعی و مطالعات فرهنگی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، تهران.

    اتکینسون،ریتا، ال؛ اتکینسون، ریچارد، اس؛ هیلگارد، ارنست،آر؛(1382)، زمینه­ی روانشناسی. ترجمه­ی: براهنی و دیگران جلد دوم، انتشارات رشد. تهران.

    استن هاوس، گلن؛(1997)، پرورش اعتمادکودکان.ترجمه­ی:بهارملکی،(1376)،انتشارات ققنوس. تهران.

    اسکات مایک؛(1998)، درمان شناختی- رفتاری مشکلات مراجعان.ترجمه­ی: دوستی و یار علی،(1377). انتشارات مرکز توسعه علم. ساری.

    اسلامی نسب، علی؛(1373)،اصول و روش های روان­درمانی گروهی. انتشارات هرم. تهران.

    اقلیما، مصطفی. وعادلیان راسی، حمیده؛ (1388)، تکنیک‏های کار باجامعه: مددکاری جامعه‏ای. انتشارات فرا انگیزش. تهران.

    البرو، مارتین؛(1382)، مقدمات جامعه شناسی. ترجمه­ی: صبوری کاشانی، منوچهر. انتشارات نی،(تاریخ انتشاربه زبان اصلی،1972). تهران.

    براندن، ناتانیل؛(1992)، روان‏شناسی عزت نفس. ترجمه­ی: قره­چه­داغی، مهدی(1378). انتشارات نخستین. تهران.

    بیلدر و رابرت؛(1371)، کاربرد روان‏شناسی در آموزش. جلد دوم. ترجمه­ی: پروین کدیور. نشر دانشگاهی(تاریخ انتشار به زبان اصلی1990). تهران.

    پروچاسکا، جیمز، او؛ نورکراس، جان، سی؛ (1385)، نظریه­های روان­درمانی.ترجمه­ی: سید محمدی، یحیی. انتشارات رشد. تهران.

    پروین،لارنس، جان، الیور، بی؛(1381)، روانشناسی شخصیت نظریه و پژوهش. ترجمه­ی: محمدجعفر جوادی و پروین کدیور، نشر آییش. تهران.

    پورافکاری ،نصرااله؛ (1373)، فرهنگ جامع روانشناسی- روانپزشکی، نشر فرهنگ معاصر. تهران.

    توانا علمی، فاطمه؛(1384)،نابسامانی در آموزش مهارت‏های زندگی وزارت آموزش و پرورش، سازمان پژوهش و برنامه­ریزی آموزشی مجموعه مقالات موضوعی آموزش مهارت­های زندگی، واحد پژوهش.

    توزنده­جانی، حسین؛(1390)،آموزش مهارت‏های زندگی. انتشارات دانشگاه آزاد اسلامی. نیشاپور.

    تودر،کیت،(1382)، ارتقای سلامت روان.ترجمه­ی: مرتضی خواجوی و همکاران. سازمان بهزیستی کشور، معاونت امور فرهنگی و پیشگیری(تاریخ انتشار به زبان اصلی 1996)، تهران.

    خردم دل ، مصطفی؛(1387)،تفسیر نور، نشراحسان. تهران.

    دورکیم، امیل،(1990)، قواعد روش جامعه شناسی، ترجمه­ی: علی محمد کاردان؛(1373) ، انتشارات دانشگاه تهران. تاریخ انتشار به زبان اصلی؛(1990). تهران.

    دهستانی، مریم؛(1387)،مهارت‏های زندگی3.انتشارات جیحون. تهران.

    زاهدی اصل، محمد؛(1390)، مبانی مددکاری اجتماعی.انتشارات دانشگاه علامه طباطبائی، چاپ ششم، تهران.

    رفیع پور، فرامرز؛ (1378)، سنجش روستاییان نسبت به جهاد سازندگی. انتشارات ارغنون. چاپ اول. تهران.

    ریس، شان و گراهام، رودریک اس؛(1996)،آموزش ابراز وجود، ترجمه­ی: منیجه شهنی ییلاق و علیرضا رضایی. (1380)، دانشگاه شهید چمران. اهواز.

    روشه، گ؛(1972)،مقدمه‏ای بر جامعه شناسی عمومی. ترجمه­ی: زنجانی، (1374)، انتشارات دانشگاه فردوسی، چاپ دوم. مشهد.

    ساپینگتون، اندروا؛(2000)، بهداشت روانی. ترجمه­ی: حمیدرضا حسین شاهی برودتی. تهران.

    سازمان بهداشت جهانی؛(1379)، برنامه آموزش مهارت‏های زندگی. ترجمه­ی: نوری قاسم آبادی، واحد بهداشت روان و پیشگیری از سوءمصرف مواد سازمان بهداشت جهانی. تهران.

    سام آرام، عزت اله؛(1391)، نظریه­های مددکاری اجتماعی، انتشارات دانشگاه علامه طباطبائی، چاپ اول. تهران.

    سام آرام، عزت اله؛(1371)، مددکاری اجتماعی کار با فرد، انتشارات رشد، چاپ سوم. تهران.

    شاملو،سعید؛(1384)، مکتب و نظریه­ها در روان‏شناسی شخصیت. انتشارات رشد. تهران.

    شفیع آبادی، عبدالله ؛ناصری ، غلامرضا؛(1381)، نظریه­های مشاوره و روان­درمانی. مرکز نشر دانشگاهی. تهران.

    شیخاوندی، دلاور؛(1384)، جامعه شناسی انحرافات و مسائل جامعیتی ایران. نشر قطره.تهران.

    طارمیان، فرهاد؛ ماهجویی، ماهیار و فتحی، طاهر؛(1378)، مهارت‏های زندگی. انتشارات تربیت. تهران.

    عطاری، یوسفعلی؛ یوسفی، ناصر و فلاحی، رضا؛ (1382)، مشاوره ونوتوانی: معلولین ذهنی، مصیبت دیدگان، افراد ناسازگار، ناشنوا، نابینا و معتاد. انتشارات گلگشت. تهران.

    غیاث فخری، عاطفه؛(1388)، ارزشیابی برنامه آموزش مهارت‏های زندگی مقاطع تحصیلی راهنمایی، معاونت امور پیشگیری سازمان بهزیستی.

    فتی،لادن و همکاران؛(1385)،آموزش مهارت­های زندگی ویژه دانشجویان،نشردانژه، تهران.

    فرامرزی، عباس؛(1388)، شیوه های ارتباط موثر، نشر نظری، چاپ اول. تهران.

    قجاوند، کاظم. خسروی، رقیه. ظفر، مسعود. مهمان نوازان، اشرف. یاری، عصمت؛(1391)،مددکاری اجتماعی در مراکز مشاوره دانشجویی. انتشارات جهاد دانشگاهی. دانشگاه شهید بهشتی. چاپ اول. تهران.

    کارور، چارلز، اس، شی یر و مایکل، اف؛ (1994)، نظریه‏های شخصیت. ترجمه­ی: رضوانی، معاونت فرهنگی آستان قدس رضوی. مشهد.

    کرامتی، محمدرضا؛(1390)، مهارت­های زندگی دانشجویی، چاپ اول، انتشارات سمت، تهران.

    کری،جرالد؛ (1387)، نظریه و کاربست مشاوره و روان درمانی.ترجمه­ی: سید محمدی، انتشارات ارسباران، چاپ دوم.(تاریخ انتشار به زبان اصلی،2005). تهران.

    کریس. ال. کلینکه،(1386)، مهارت­های زندگی، ترجمه­ی: شهرام محمدخانی، انتشارات اسپند هنر. تهران.

    کریمی، یوسف؛ (1371)، روانشناسی اجتماعی. انتشارات پیام نور. چاپ ششم. تهران.

    کریمی،یوسف؛ (1385)،روانشناسی­ اجتماعی،نشرارسباران. تهران.

    کریمی درمنی، حمیدرضا؛(1385)، توانبخشی گروه های خاص با تأکید برخدمات مددکاری اجتماعی، چاپ اول، نشر گستره. تهران.

    کوهن،(1382)، درآمدی برجامعه شناسی. ترجمه­ی: ثلاثی، نشر توتیا، چاپ چهاردهم، (تاریخ انتشار به زبان اصلی،1982). تهران.

    ماسن، پاول هنری و دیگران؛(1380)، رشد و شخصیت کودک. ترجمه­ی: مهشید یاسایی. نشر مرکز. تهران.

    مالکوم پین؛(1390)، نظریه نوین مددکاری اجتماعی. ترجمه­ی: اللهیاری، طلعت و بخشی نیا،اکبر، نشردانژه. تهران.

    محمدخانی، شهرام؛(1391)،پیشگیری اولیه از اعتیاد با تمرکز برمدرسه، ستاد مباره با مواد مخدر، چاپ اول. تهران.

    مزلو، آبراهام؛ (1987)، انگیزه و شخصیت. ترجمه­ی: رضوانی، احمد (1369). انتشارات استان قدس. مشهد.

    مصلحی، مرضیه؛(1383)، مددکاری اجتماعی چیست.سازمان بهزیستی کشور. معاونت امور فرهنگی و پیشگیری. تهران.

    منصور،محمود؛ (1386)، روانشناسی ژنتیک،تحول روانی ازتولد تا پیری، سمت.تهران.

    موتابی، فرشته وکاظم زاده عطوفی، مهرداد؛ (1385)، مهارت جراتمندی، نشردانژه. تهران.

    موتابی، فرشته وکاظم زاده عطوفی، مهرداد؛ (1385)، مهارت برقراری ارتباط موثر، نشردانژه. تهران.

    موسوی چلک، سید حسن؛(1390)،مددکاری­اجتماعی 2 کار با فرد2(فرد و خانواده)، انتشارات شلاک،تهران.

    میلانی­فر، بهروز؛ (1384)، روانشناسی کودکان و نوجوانان استثنایی. انتشارات قومس. تهران.

    نادری، عزت اله و سیف نراقی، مریم؛(1386)، اختلالات رفتاری کودکان و روش‏های اصلاح وترمیم آن. انتشارات بدر. تهران.

    نظیری، سیما؛ (1373)، رشد شخصیت و بهداشت روانی. انتشارات انجمن اولیا و مربیان. تهران.

    نوری قاسم آبادی، ربابه، محمدخانی پروانه؛(1379) برنامه آموزشی مهارت­های زندگی، سازمان بهزیستی کشور، معاونت امورفرهنگی و پیشگیری. تهران.

    نیک پرورفرد،ریحانه؛ (1384)،مهارت‏هایی برای زندگی،(چاپ اول). انتشارات معاونت امور فرهنگی و پیشگیری سازمان پیشگیری کشور. تهران.

    هانتر،ک؛(1993)،آموزش مهارت­های زندگی،ترجمه­ی: عبداله زاده،نگین،سازمان بهزیستی­کشورویونیسف،.1378 تهران.

    یونیسف (2005). مهارت­های زندگی، ترجمه­ی: وزارت بهداشت و درمان. تهران.

    پایان نامه:

    ابراهیمی باغبانان، فاطمه؛(1381)، بررسی تاثیرآموزش مهارت‏های زندگی در سازگاری اجتماعی مادران دارای فرزند عقب مانده­ی ذهنی. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشگاه علوم و توانبخشی و بهزیستی

    احمدخانی، حسین؛(1388)،بررسی تاثیرآموزش مهارت‏های ارتباطی بر سازگاری اجتماعی مادران دارای کودکان عقب مانده­ی ذهنی شهرستان اردبیل. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.

    ادیب،یوسف؛(1382)، طراحی الگوی مطلوب برنامه درسی مهارت‏های زندگی براتی دوره­ی راهنمایی تحصیلی. رساله­ی دوره­ی­ دکترا برنامه ریزی، دانشگاه تربیت مدرس.

    اژدری، مهدی؛(1373)، بررسی ناسازگاری اجتماعی فرزندان شاهدکه ازدواج مجددکرده‏اند. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشکده­ی روان‏شناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبایی.

    بابادی، امین؛(1381)، تدوین و هنجاریابی آموزش مهارت­های زندگی.رپایان نامه­ی کارشناسی ارشد، دانشکده­ی روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران.

    بالازاده، مریم؛ (1388)، بررسی میزان آگاهی از مهارت­های زندگی واثر بخشی آن بر سلامت جسمانی و روانی کارگران شرکت خودرو سازی زامیاد، پایان نامه­ی کارشناسی ارشد دانشگاه علامه طباطبائی.

    بنی­اسدی، اسما؛(1390)،اثربخشی آموزش مهارت­های زندگی با رویکرد توانمندسازی مددکاری اجتماعی بر سازگاری فردی-اجتماعی دختران معلول جسمی- حرکتی. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.

    بهارلویی، مهناز؛ (1377)،رابطۀ کمال گرایی، هماهنگی مؤلفه‏های خودپنداشت و جایگاه مهاراضطراب اجتماعی در دانشجویان دختر دانشگاه آزاد اسلامی اهواز با توجه به نقش تعدیل کننده­ی حمایت اجتماعی. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشکده­ی روان­شناسی و علوم تربیتی دانشگاه آزاد اسلامی اهواز.

    بینشی،عبدالباسط؛(1385)، بررسی رابطه­ی جمع گرایی فرهنگی، خودپنداره و سازگاری اجتماعی دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد دانشگاه شهید بهشتی.

    جمالی، زیور؛(1390)، اثر بخشی آموزش مهارت­های زندگی بر سازگاری اجتماعی و عملکرد تحصیلی دختران مقطع راهنمایی شهر یزد، پایان نامه­ی کارشناسی ارشد ، دانشگاه تهران.

    جوان شیخی، تهمینه؛(1380)، بررسی رابطه وضعیت فرهنگی- اجتماعی خانواده با میزان سازگاری اجتماعی دانشجویان خوابگاهی. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد، دانشگاه الزهرا.

    شادمان، میترا؛(1383)،بررسی سازگاری اجتماعی دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن،پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن.

    صفرزاده،مریم؛(1382)، بررسی اثر بخشی آموزش مهارت­های زندگی در برقراری ارتباط اجتماعی کارآمد در دانش­آموزان دختر دبیرستان، پایان نامه­ی کارشناسی ارشد، دانشگاه علامه طباطبائی

    ضربی، عادل؛(1390).رابطه مهارت­های حل مسئله با مهارت­های ارتباطی و جرات ورزی در دانش‏آموزان شهر لنده.پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت، دانشکده­ی روانشناسی و علوم تربیتی.

    غفاریان زاده، سادات؛(1379)،تاثیر مشاورۀ گروهی و جرات ورزی برپیشرفت تحصیلی و مهارت‏های اجتماعی دانش‏آموزان دختر مقاطع راهنمایی و دبیرستان. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد، دانشکده­ی روان‏شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران.

    فرج زاده، پروین؛(1375)،مقایسه انگیزه­ی پیشرفت، سازگاری فردی و اجتماعی دانش‏آموزان شبانه روزی و غیرشبانه روزی دبیرستان دولتی در شهرستان بروجن. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد.دانشکده­ی روان‏شناسی و علوم تربیتی دانشگاه الزاهرا.

    فرقدانی، آزاده؛(1383)،بررسی رابطه­ی بین هوش هیجانی و سازگاری اجتماعی دانشجویان دختر دوره­ی کارشناسی دانشگاه علامه طباطبایی.پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشکده­ی روان‏شناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبایی.

    جوان شیخی، تهمینه؛(1380)، بررسی رابطه وضعیت فرهنگی- اجتماعی خانواده با میزان سازگاری اجتماعی دانشجویان خوابگاهی. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد، دانشگاه الزهرا.

    جمالی، زیور؛(1390)، اثر بخشی آموزش مهارت­های زندگی بر سازگاری اجتماعی و عملکرد تحصیلی دختران مقطع راهنمایی شهر یزد، پایان نامه­ی کارشناسی ارشد ، دانشگاه تهران.

    حاتمی، پریسا؛(1388)، بررسی عوامل مؤثر بر سلامت اجتماعی دانشجویان با تأکید بر شبکه های اجتماعی. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد، دانشگاه علامه طباطبائی.

    حاج امینی، علی؛(1387)، بررسی تاثیر آموزش مهارت‏های زندگی برواکنش‏های هیجانی نوجوانان شهر تهران. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشکده­ی روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران.          

    حسن‌آبادی، حسین؛(1385)، مقایسه میزان اثربخشی سه روش گروه درمانی (عقلانی- عاطفی، وجودی - انسان‌گرایانه، معنوی- مذهبی)، در افزایش عزت‌نفس زندانیان مرد زندان مرکزی مشهد، پایان‌نامه­ی دوره دکتری، دانشکده روان شناسی و علوم‌تربیتی، دانشگاه تربیت معلم تهران.

    رحیمی، جعفر؛(1384)، تاثیرآموزش ابراز وجود بر رفتارجرات‏ورزانه مهارت‏های اجتماعی و اضطراب اجتماعی در دانش‏آموزان پسر سال اول دبیرستان شیراز. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد، دانشکده­ی روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه شهید چمران اهواز.

    زارع پور وندپور، آرش؛(1383)، بررسی ارتباط میان سازگاری فردی-اجتماعی و خرده مقیاس‏های آن با میزان مشارکت معلولین جسمی جامعه معلولین شهر اهواز. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.

    کوهسالی برزکی، مقداد؛ (1385)،ارزیابی سازگاری اجتماعی مادران کودکان کم توان ذهنی و مقایسه­ی آن با مادران کودکان عادی شهرتهران. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد کودکان استثنایی.دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.

    مسعودی­نژاد، نسرین؛(1371)،بررسی ارتباط هوش و سازگاری فردی- اجتماعی در نوجوانان تیزهوش و عادی. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشکده­ی روان‏شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران.

    میرویسی، لی لی؛(1385)،تاثیرآموزش مهارت‏های اجتماعی بر سازگاری اجتماعی دختران دانشجو مستقر در خوابگاه‏های دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی تهران. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد مددکاری اجتماعی. دانشگاه علوم بهریستی و توانبخشی.

    نقدی­دورباطنی، فرشته؛(1380)، بررسی اشتغال مادر و سازگاری اجتماعی کودکان. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشکده­ی روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران.

    نیکتاش، مهران؛(1379)،تعیین روایی و پایایی و هنجاریابی پرسشنامه­ی سازگاری دانش‏آموزان دبیرستانی در شهرستان کرج. پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشکده­ی روان‏شناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبایی.

    یعقوبی، حمید؛(1377)،تاثیر جرات­آموزی به روش(ایفای نقش) بر مهارت­های اجتماعی دانش آموزان مقطع متوسطه شهرستان تفرش، پایان نامه­ی کارشناسی ارشد. دانشکده­ی روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبایی.

    فصلنامه:

    حاتمی، محمد. کاوسیان، جواد؛ (1391)،اثر بخشی مهارت های زندگی بر سازگاری فرزندان شاهد و ایثارگر، مجله­ی روانشناسی مدرسه، تابستان 1392 دوره­ی 2، شماره­ی 2/57-44.

    حسین چاری، مسعود و فداکار، محمدمهدی؛(1384)، بررسی تأثیردانشگاه بر مهارت‏های ارتباطی براساس مقایسۀ دانش‏آموزان و دانشجویان. فصلنامۀ دانشگاه شاهد. 15، 35-21.

    سپاه منصور، مژگان،(1386)،تأثیرآموزش مهارت­های زندگی برانگیزه پیشرفت، خوداحترامی و سازگاری اجتماعی، نشریه اندیشه و رفتار دور دوم زمستان.

    فرحبخش، کیومرث؛(1390)،تهیه­ی آزمون سازگاری دانشجویان و تعیین پایایی، روایی و تعیین هنجارآن. فصلنامه­ی اندازه گیری تربیتی،شماره 6 ،سالدوم،پاییزوزمستان.

    محمودی­راد،مریم؛آراسته،محمدرضا؛افقه،سوسن­ وبراتی سده، فرید(1384)، بررسی نقش آموزش مهارت‏های ارتباطی و حل مسئلۀ اجتماعی بر عزت نفس و هوشبهر دانش‏آموزان مقطع سوم دبستان، فصلنامه­ی توانبخشی، 8 ، 2- 74-69.ا

    قاطع­زاده، عبدالامیر(1390). تأثیرآموزش مهارت­های زندگی بر سلامت روان دانشجویان دختر. فصلنامه­ی علمی پژوهشی زن و فرهنگ، 3، 9، 119-111. نرل؛( 1356)، اصول روانشناسی، تران،

    موسوی، سیدمحمود؛(1389)،بررسی نقش عوامل آموزشگاهی بر سازگاری اجتماعی دانش‏آموزان متوسطه­ی فریدون شهر، جامعه شناسی کاربردی، سال 22، شمارۀ 41.

    میکائیلی، فرزانه؛(1389)، رابطه­ی سبک‏های هویت، تعهد هویت و جنسیت با سازگاری دانشجویان با دانشگاه. فصلنامۀ مطالعات روانشناختی.

    ولی زاده، علیرضا؛(1381)، فصلنامه علمی، پژوهش اصول بهداشت روانی، سال اول، شماره4.

    هرمزی نژاد، معصومه؛ شهنی ییلاق، منیجه و نجاریان، بهمن؛(1379)،رابطه­ی ساده و چندگانه­ی متغیرهای عزت نفس، اضطراب اجتماعی و کمالگرایی با ابراز وجود دانشجویان، دانشگاه شهید چمران اهواز.مجله علوم تربیتی و روان شناسی دانشگاه شهید چمران اهواز.7،4،29-50.

    یزدی،سیده منور، بنی­اسدی،علی؛(1385)، مجموعه مقالات سومینرسمینار سراسری بهداشت روانی دانشجویان، دانشگاه علم وصنعت.

    یمینی دوزسرخابی،محمد؛(1371)،تحلیلی بر ناسازگاری دانش آموزان دوره ابتدائی، فصلنامه تعلیم و تربیت. زمستان 77.

    مقاله:

    خدایاری فرد، محمد؛(1385)،بررسی عوامل مؤثر بر سازگاری اجتماعی دانشجویان شاهد و غیرشاهد. طرح پژوهشی مؤسسه­ی روان‏شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران.

    نیسی، عبدالکاظم و شهنی ییلاق، منیجه؛(1380)،تاثیر آموزش ابراز وجود برابراز وجود ، عزت نفس، اضطراب اجتماعی و بهداشت روانی دانش آموزان پسر مضطرب اجتماعی دبیرستانی شهرستان اهواز، گزارش تحقیق، دانشکده­ی علوم تربیتی و روان شناسی دانشگاه شهید چمران اهواز.

    نیک پرورفرد، ریحانه؛ (1387)،گزارش نهایی نیازسنجی آموزش و زمینه یابی مشکلات روانی-اجتماعی دانش‏آموزان به منظورطراحی محتوای آموزشی برنامه جامع مهارت‏های زندگی. معاونت پژوهشی دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی.

    دفترمرکزی مشاوره دانشجویی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی؛گزارش عملکرد سالانه،(1390-1388)

    قاسم زاده، فاطمه؛(1384)،جزوه­ی آموزشی برگزاری کارگاه، سازمان بهزیستی استان تهران.

     

     

     

    English resources:

    Bandura,A.(1977).Social learning theory.Engelwood Cliffs,NJ: PracticeHal.

    Cheekering, A.W.&Chlossberg,N.K.(1995).Getting the most out of college. Boston: AllanandBecn.

    Dawis, R.V; Lofquist, L.L. (1984).A Psychological theory of work

    adjustment. University of Minnesota press: Minneapolice, MN.

    Gamble, B. (2006) .Teaching life skills for Student success : connecting

    education and careers.Sep.vol ,81.

    Harigie,O.H.&Dickson,.D. (2004). Skilled interpersonal communication: Research, رtheory and practice,Routledgr. New York:USA.

    Hargie,O.,Saunders,C.,& Dickson, D.(1995).Social Skillsin interpersonal Communication. رThird edition. London: Rutledge.

    Hollingworth(1943).Philosophy­ and sychology.Hardward university library.

    Hopson,B.&Scally,M. (1996).Positive change in our life & work.Londen: Publisher: Pfeiffer/Mercury Books

    Pennebaker,J.W.(1989).Confession inhibition,anddisease. In L.Berkowitz (Ed.), Advances in experimental social psychology (Vol. 22, pp, 211-243) NewرYork:Academic Press.

    Paterson M, Green YM, Basson CY, Ross F. (2002). Probability ofassertive behavior,رinterpersonal anxiety and self-efficacy of South

    Rubin,A.&Babbic,B.A(2009).Researchmethods for social work.Thomson Brooks/Cole. Belmont, Calil:USA

    Jurnal:

    Arnett, J.J. (1995). Broad and Narrow Socialization. Journal of Marriage &theFamily, 57, 617-628.

    Botvin, G. J., & Kantor, L .W. (2000). Prevention alcohol and tobacco use through life skills training. Journal of Alcohol Research. 20(4): 8-25

    Cohen,S.,&Willis, T. A.(1985).Sterss, Social Support, and the buffering hypothesis. Psychological Bulletin, 98, 310- 357.

    Delamater, R.J. & McNamara,R.(1985).Perception of assertive female college students, Journal of Psychology Interdisciplinary and Applied, 119,6, 581-586

    Esmaelinasab.M.,MalekMohamadi.,D.,Ghiasvand,Z.&Bahrami.,S.(2011). Effectivenessرof life skills training on increasing self-esteem of high school students.Journal ofرProcedia-social and Behavioral Sciences, 30,1043-10470

    Jeffrey P. (1993).Competency coping and contributory life skills.Journal of AgriculturalرEducation. Pennsylvania University, 68-74.

    Mahdavihaji,T.,Mohamadkhani, SH&Hatami, M. (2011). The effectiveness of life skills training on happiness, qualitu of life and emotion regulation, Journal of Procedia- Social and Behavioral Sciences,30, 407-411

    Pennebaker,J.W.,&Coldersharp.M.K(1990).Accelerating the coping process.

    Journal of Personality and Social Psychology. 58, 528-537

     

    Pennebaker,J.W.,&Sussman,J.R.(1988).Disclosure of traumas and psychosomaticرprocesses.Journal of Social Science and Medicine, 26, 327-332.

    Sobhi-Gharamaleki, N., Rajabi,S. (2010) Efficacy of life skills training on increas of mental health and self –esteem of the student, Journal of Procodia Social and BehavioralرSciences, 5, 1810-1822.

    Wais,T,&Alyson.J.B.(2004).The impact of depression on social skills.journal ofرNervous and Mental Disease,260-269

    Wenzel,V.,Wiecholld,K&Silbereisen, K.P. (2009). The life skills program IDSY: Positiveرinfluences on school bonding and prevention of substance misuse. Journal of  Adolescence. 32, 1391-1401.

    Site:

    Biederman, J; Faraone, S; Barth, R.P; Chen, W.J. (1993). Social adjustment

    inventory For childern and adolescents. Journal of American Academic

    ChildanAdolescencePsychiatry,32(5),1059-1065. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/8407752

    Deborah, Y.,Turner, A., & Romano, M. (1993). Children of Chronic Pain Patients:risk factorfor a maladjustment.Pain,52,311317. http://psycnet.apa.org/psycinfo

    Forneris T, Danish SJ, Scott DL.(2007).Setting goals, solving problems and seeking socialرsupport. Pub med adolescence,; 42 ,165, 103-114.

    http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17536477

    Halford,W.K.,Markman, H.J.,Stanley. S.M.,&Kline,S.(2002). Best practice in relationshipeeducation. Journal of Marital and Family Therapy, 29(3) 406-385

    http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/12870411

    Forneris T, Danish SJ, Scott DL.(2007).Setting goals, solving problems and seeking social support. Pub med adolescence,;42,165,103-114.

    http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17536477

    Hortacsu, N,.Ertem, L., Kurtoglu, H., &Uzer, B. (1990).Family background individualllmeaures as prodictors of Turkish primary school children’s academic achievement.Journal of Psychology, 124, 535-544.

    http://www.tandfonline.com

    Johnson CL.JR., Johnson J.A. (1991). Using short term group counseling

    with visually impaired adolescents. J Vis Impair Blind. 85: 70-166.

    http://eric.ed.gov/?id=EJ431311

    King, J.,Specht, J.,Schultz, L.,Warrleeper, G., Redekop, W.,Risebrough.

    N. (1997).Social skills training for withdrawn unpopular children with

    physical disabilities. Journal Rehabilitation psychology

    http://psycnet.apa.org

    Larson,D.G.,&Chastain,R.L.(1990).Self-concealment:Conceptualization, measurement,ررand health implications. Journal of Social and Clinical Psychology, 9(4), 439–455

    http://guilfordjournals.com/

    Pennebaker, J.W. &O’heeron, R.C. (1984). Confiding in others and illness rate amongرspouses of suicide and accidental death victims. Journal of AbnormaliiPsychology, 93, 473- 476.

    www.http://psycnet.apa.org/

    Vrschuren,K, (1996). The internal working model of self, attachment

    And competence in five years old. Journal of Child Development, 67, 2493-2511.

    www. http://psycnet.apa.org

    Wehr, S.H., Kaufman, M.E.(1987).The effects of assertive training on performance inرhighly anxious able scents,Adolescence22,195-205.

    http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/3591496

    Wichrosk, M.A. (2000). Facilitating self-esteem and social support in a family life skillرprogram.Journal of Woman’s Studiea, 15, 277-293.

    http://aff.sagepub.com



تحقیق در مورد پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , مقاله در مورد پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , پروژه دانشجویی در مورد پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , پروپوزال در مورد پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , تز دکترا در مورد پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , تحقیقات دانشجویی درباره پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , مقالات دانشجویی درباره پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , پروژه درباره پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , گزارش سمینار در مورد پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , پروژه دانشجویی در مورد پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , تحقیق دانش آموزی در مورد پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , مقاله دانش آموزی در مورد پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان , رساله دکترا در مورد پایان نامه اثر بخشی آموزش مهارتهای ارتباط مؤثر و جرأتمندی بر سازگاری اجتماعی دانشجویان

ثبت سفارش
تعداد
عنوان محصول
بانک دانلود پایان نامه رسا تسیس